( 1 ) فضل بن دكين از قيس ، از سعيد بن مسروق ، از منذر نقل مىكند كه مىگفته است از محمد بن حنفيه شنيدم كه مىگفت * اين فتنه همچون صاعقهيى است كه هيچ چيز در برابرش ايستادگى ندارد .
محمد بن عبد الله اسدى از وليد بن جميع ، از ابو الطفيل ، از محمد بن حنفيه نقل مىكند كه مىگفته است * همين جا ( مكه ) بمان و چون كبوترى از كبوتران حرم باش تا فرمان و حكومت ما فرا رسد كه فرمان ما چون در رسد پوشيده نخواهد بود ، همان گونه كه خورشيد چون برآيد پوشيده نيست . چه مىدانى ممكن است مردم بگويند از خاوران مىآيد و حال آنكه خداوند آن را از باختر بياورد و چه بسا بگويند از باختران مىآيد و حال آنكه خداوند آن را از خاور بياورد . و چه مىدانى ممكن است ما ناگهان به آن برسيم همچنان كه عروس را ناگهان مىآورند .
محمد بن صلت از ربيع بن منذر ثورى ، از پدرش نقل مىكند كه محمد بن حنفيه مىگفته است * هر كس ما را دوست بدارد خداوند او را از آن بهرهمند مىفرمايد هر چند در ديلم باشد .
همين راوى با همين اسناد مىگويد ، محمد بن حنفيه مىگفته است * دوست مىدارم هر چند با مقدارى از خون خود فديه اين شيعيان خود را بپردازم . گويد ، در اين هنگام محمد بن حنفيه دست راست خود را بر مفصل و رگهاى مچ دست چپ نهاد و گفت : همانا سخن ايشان دروغ و شايعهپراكنى ايشان مايهء شر است . آن چنان كه ممكن است مادر يكى از ايشان كه او را زاييده است چنان شيفته گردد كه كشته شود .
قبيصة بن عقبه از سفيان ، از حارث ازدى نقل مىكند كه محمد بن حنفيه مىگفته است * خدا رحمت كند مردى را كه خويشتن را بىنياز سازد و دست و زبان خود را نگهدارد و در خانهاش بنشيند كه براى او هر چه در راه خدا انجام دهد محفوظ است . و او همراه كسى خواهد بود كه او را دوست مىدارد و همانا اين كارهاى بنى اميه براى زوال ايشان برنده و كارىتر از شمشيرهاى مسلمانان است . همانا براى اهل حق دولتى است كه خداوند هر گاه بخواهد آن را مىآورد . هر كس از شما و ما آن دولت را درك كند در بلندترين مرتبه همراه ما خواهد بود و هر كس بميرد آنچه پيش خداوند است بهتر و جاودانهتر است .
احمد بن عبد الله بن يونس از ابو شهاب ، از حسن بن عمرو ، از ابو يعلى ، از ابن حنفيه
الطبقات الكبرى ( فارسي ) — صفحة 215
مساهمون: محمود مهدوى دامغانى
ص٢١٥