( 1 ) برآورد كه اى گروه قريش واى بر شما و انديشهء شما . چه كار بدى كرديد كه بنى هاشم را پشت سر خود در مكه باقى گذاشتيد كه اگر محمد ( ص ) بر شما پيروز شود ، آنان هم در صدد پيروزى بر مكه بر مىآيند و اگر شما به محمد پيروز شويد ، آنها از نزديك انتقام خود را از فرزندان و خاندان شما خواهند گرفت . آنان را در شهر مهم خود باقى مگذاريد و رها مكنيد كه كنار خانههاى شما باقى بمانند . بلكه بايد آنان را با خود بياوريد هر چند كارى در اين جنگ از ايشان ساخته نباشد . قريش به مكه برگشتند و عباس بن عبد المطلب و نوفل و طالب و عقيل را به زور و اجبار با خود آوردند . [ 1 ]
هشام بن محمد بن سائب كلبى [ 2 ] از پدر خود ، از ابى صالح ، از ابن عباس نقل مىكند كه مىگفته است * افراد خانوادهء بنى هاشم و كسانى از ما كه در مكه بودند غالباً مسلمان شده بودند ، ولى اسلام خود را پوشيده مىداشتند و مىترسيدند آن را آشكار سازند كه مبادا ابو لهب و قريش ايشان را بگيرند و به بند و زندان اندازند . چنان كه بنى مخزوم ، سلمة بن هشام و عباس بن ابى ربيعه و كسان ديگرى را چنان كرده بودند ، و به همين جهت پيامبر ( ص ) روز جنگ بدر به ياران خود فرمود : هر كس از شما با عباس و طالب و عقيل و نوفل و ابو سفيان [ 3 ] رو به رو شد ايشان را نكشد كه آنان را به زور و اجبار بيرون آوردهاند .
رؤيم بن يزيد مقرى از هارون بن ابى عيسى شامى و احمد بن محمد بن ايوب از ابراهيم بن سعد و همگى از ابن اسحاق ، از حسين بن عبد الله بن عبيد الله بن عباس ، از عكرمه ، از قول ابو رافع آزاد كرده و خدمتكار پيامبر ( ص ) نقل مىكنند كه مىگفته است * من غلام عباس بن عبد المطلب بودم و اسلام در خانهء ما آمده بود . عباس و همسرش ام الفضل و من مسلمان شده بوديم . ولى عباس از قوم خود مىترسيد و دوست نمىداشت با ايشان مخالفت كند ، و اسلام خود را پوشيده مىداشت و اموال او ميان قريش پراكنده بود . او با ايشان در جنگ بدر بيرون آمد و حال آنكه عقيدهاش همچنان بود .
همچنين رؤيم بن يزيد مقرى از هارون بن ابى عيسى و احمد بن محمد ، از ابراهيم بن
هامش
[ 1 ] . طالب و عقيل پسران جناب ابو طالب و برادران امير المؤمنين على ( ع ) هستند . نوفل پسر حارث پسر عبد المطلب است .
شرح حال عقيل و نوفل به زودى خواهد آمد - م .
[ 2 ] . از دانشمندان بزرگ قرن دوم و آغاز قرن سوم هجرى ، در گذشته 204 يا 206 . واقدى و محمد بن سعد با او معاصر بودهاند . براى اطلاع از شرح حال او در كتابهاى فارسى ، ر ك : به مقدمهء فاضلانه استاد سيد محمد رضا جلالى نائينى بر كتاب الاصنام ، تهران ، 1348 . ص 75 - 3 - م .
[ 3 ] . ابو سفيان برادر نوفل و پسر حارث و نوه عبد المطلب است ، شرح حالش به زودى در صفحات بعد خواهد آمد - م .