( 1 ) به همپيمانان ايشان هم اطلاق مىشده است .
محمد بن عمر ( واقدى ) مىگويد * تحمس عبارت از چيزهاى تازهيى بود كه ايشان در دين و آيين خود به وجود آورده بودند و در آن باره سختگيرى هم مىكردند و غالبا بر خودشان هم در آن مورد فشار مىآوردند ، مثلا در مراسم حج از منطقهء حرم بيرون نمىرفتند - با آنكه در شريعت الهى و سنت ابراهيم ( ع ) رفتن به عرفات كه بيرون از حرم است مجاز است - و براى خود از كره روغن نمىگرفتند و سايبانهاى مويى براى خود نمىساختند بلكه در خيمههايى از چرم سرخ رنگ سكونت مىكردند ، و چنين مقرر داشته بودند كه هر كس از حاجيان هنگام ورود به مكه و پيش از آنكه به عرفات برود بايد با لباس طواف كند و چون از عرفات برگردد بايد طواف را به صورت برهنه انجام دهد يا در دو جامهء جديد و در آن صورت هم ديگر براى او حلال و جايز نيست كه آن دو جامه را بپوشد .
محمد بن عمر ( واقدى ) مىگويد * قصى براى اولين بار برافروختن آتش را در مزدلفه هنگام وقوف در آن ( شب عيد قربان ) متداول ساخت تا اينكه كسانى كه از عرفات حركت مىكنند و مىآيند آن آتش را ببينند و در دورهء جاهلى همواره اين آتش در شب وقوف در مزدلفه روشن مىشد . واقدى گويد : كثير بن عبد اللّه مزنى از نافع از ابن عمر نقل مىكرد كه مىگفته است ، اين آتش در عهد رسول خدا ( ص ) و عمر و ابو بكر و عثمان هم افروخته مىشد . واقدى گويد : و آن آتش تا به امروز افروخته مىشود ، و قصىّ بن كلاب آبرسانى به حاجيان و پذيرايى از ايشان را بر قريش واجب كرده بود و به قريش مىگفت شما همسايگان خدا و اهل خانهء اوييد و اهل مكه و حرميد و حاجيان هم ميهمانان و زايران خانهء خدايند و از هر ميهمانى بيشتر شايستهء بزرگداشت و اكرامند و براى ايشان در روزهاى مراسم حج خوراكى و آشاميدنى فراهم آوريد و تا هنگامى كه از پيش شما مىروند اين كار را ادامه دهيد ، و قريش همه ساله مقدارى از اموال خود را كنار مىگذاشتند و به قصى پرداخت مىكردند و او در ايام مراسم حج براى مردم خوراك فراهم مىآورد و در حوضهاى بزرگى كه از چرم ساخته شده بود آب مىريخت و در منى و عرفات و مكه در همانها مردم را آب مىداد . اين فرمان قصى در تمام دورهء جاهلى و پس از ظهور اسلام ادامه داشت و تا امروز هم ادامه دارد .
هنگامى كه قصىّ سالخورده و فرتوت شد ، پسر بزرگش عبد الدار نسبتا ضعيف بود ،
الطبقات الكبرى ( فارسي ) — صفحة 60
مساهمون: محمود مهدوى دامغانى
ص٦٠