( 1 ) جبير نقل مىكنند كه مىگفته است * آدم را از سرزمينى به نام دحناء [ 1 ] آفريدند .
محمد بن عبد اللّه اسدى و خلّاد بن يحيى از قول مسعر ، از ابو حسين ، از سعيد بن جبير نقل مىكنند كه مىگفته است * آدم را از اين جهت آدم ناميدند كه از اديم زمين آفريده شده است .
هوذة بن خليفه از عوف ، از قسامه نقل مىكند كه مىگفته است شنيدم ابو موسى اشعرى مىگفت [ 2 ] * پيامبر ( ص ) مىفرمود : خداوند مشت خاكى از تمام زمين بر گرفت و آدم را از آن آفريد و همهء آدميان از سياه و سپيد و سرخ و شاد و اندوهگين و خبيث و طيب از همانند .
عمرو بن عاصم كلابى از معتمر بن سليمان ، از عاصم احوال ، از ابو قلابه [ 3 ] روايت مىكند كه مىگفته است * آدم از اديم زمين آفريده شده است ، اعم از سياه و سرخ و سپيد و تند خو و خوشخو ، حسن هم همين را نقل كرده و گفته است سينه و استخوانهاى سينهء آدمى از منطقهء ضريّه ( جايى نزديك بصره ) آفريده شده است .
عمرو بن هيثم كه همان ابو قطن است از شعبة ، از ابو حصين ، از سعيد بن جبير نقل مىكند كه * آدم از اين جهت آدم ناميده شده كه از اديم زمين آفريده شده است و چون فراموشكار است ، انسان ناميده شده است .
حسين بن حسن اشقرى از يعقوب بن عبد اللّه قمى ، از جعفر كه همان ابن ابى المغيرة است ، از سعيد بن جبير ، از ابن مسعود [ 4 ] نقل مىكند كه مىگفته است * خداوند ابليس را فرستاد و مشتى از خاك و آب شور و شيرين زمين گرفت و آدم را از آن آفريد ، هر آدمى كه طينت او از آب شيرين بود ، به بهشت خواهد رفت هر چند كافر زاده باشد و هر كه از آب شور بود ، به دوزخ خواهد رفت هر چند فرزند شخص متّقى باشد . گويد : و بدين جهت بود
هامش
[ 1 ] . دحناء ، ظاهرا به معنى زمين برجسته و مرتفع است . - م .
[ 2 ] . ابو موسى اشعرى ، عبد اللّه بن قيس متولد 21 و در گذشته به سال 44 هجرى ، رك : الكنى و الالقاب ، ج 1 ، ص 155 . - م .
[ 3 ] . ابو قلابه ، عبد اللّه بن زيد متولد 7 و در گذشته به سال 63 هجرى ، رواياتى هم از او در تفسير ابو الفتوح رازى و گازر آمده است . - م .
[ 4 ] . عبد اللّه بن مسعود ، در گذشته به سال 32 هجرى ، از اكابر اصحاب رسول خداست و 848 حديث از او نقل شده است .
رك : زركلى ، الاعلام ، ج 4 ، ص 280 . - م .