( 1 ) 39 ترجمه اعلام الورى طبرسى ، و ص 365 ج 10 تفسير ابو الفتوح رازى چاپ مرحوم آقاى شعرانى و بحث مستوفاى مرحوم علامه مجلسى در صفحات 347 تا 358 ج 17 بحار كه از بسيارى از منابع ديگر شيعى هم نقل كرده است .
9 صفحه 38 « پرسشهاى كافران مكه از رسول خدا » در ص 437 ج 5 و 6 مجمع البيان طبرسى نظير روايت ابن عباس نقل شده است كه يهوديان به قريش گفتند از پيامبر ( ص ) در مورد روح سؤال كنند و در ص 379 ج 7 تفسير ابو الفتوح رازى روايات متعدد در اين باره آمده است ، و در ص 499 ج 5 و 6 مجمع ذيل آيه 109 سوره كهف و آيه 23 همان سوره برخى ديگر از اين روايات از جمله ترك انشاء الله آمده است .
10 صفحه 41 « نياز پيامبر و صحابه به هجرت » بخشى از روايات اين فصل از جمله روايت عمرو بن ميمون و نفرين حضرت پيامبر ( ص ) بر اشراف قريش و كشته شدن همگان در بدر و شكنجه خاندان شريف عمار ياسر و شهادت مادرش ، و روايت جناب در مورد سؤال از پيامبر ( ص ) كه در سايه كعبه بود در صفحات 67 تا 70 ترجمهء اعلام الورى آمده است . و از اصل اعلام الورى در صفحات 210 تا 211 ج 18 بحار الانوار آمده است . در صفحات 148 تا 243 همان جلد بحار نيز مطالب مربوط به آزار و ايذاء مسلمانان و رسول خدا ( ص ) از سوى كافران مكه آمده است .
11 صفحه 47 « هجرت نخست و دوم مسلمانان به حبشه » در منابع قديمى و كهن ، مسأله هجرت اول و دوّم مسلمانان به حبشه در صفحات 138 تا 136 ج اول طبقات ابن سعد و صفحات 344 تا 366 ج 1 سيره ابن هشام به طور مشروح و مفصل آمده است . اسامى مهاجران مرتبه نخست و مهاجران دفعه دوم از زن و مرد در اين دو منبع ضبط شده است ، و به روايت محمد بن سعد و ابن اسحاق نفر اول از مهاجران به حبشه عثمان بن عفان و همسر محترمش رقيه دختر رسول خدا ( ص ) هستند .
در منابع شيعه ، ذيل تفسير آيات 82 تا 84 سورهء پنجم ( مائدة ) در ص 233 تا 234 ج 3 و 4 مجمع البيان طبرسى و صفحات 303 تا 305 ابو الفتوح رازى موضوع هجرت مسلمانان به حبشه و رفتار كريمانه نجاشى آمده است .
طبرسى رضوان الله عليه در اعلام الورى مهاجرت به حبشه را با شرح و تفصيل بيشترى آورده است و نامه پيامبر ( ص ) به نجاشى و نامه او به پيامبر را هم ثبت كرده است به صفحات 62 تا 67 ترجمهء اعلام الورى به قلم دانشمند گرامى آقاى عزيز الله عطاردى مراجعه شود ، مسأله نمازگزاردن پيامبر ( ص ) در مدينه براى نجاشى پس از وصول خبر مرگ او نيز در همين منبع از قول جابر بن عبد الله نقل شده است . مرحوم مجلسى بابى جداگانه در مورد هجرت به حبشه و احوال جعفر طيار عليه السلام و نجاشى تنظيم كرده كه در صفحات 410 تا 422 ج 18 بحار چاپ آقاى آخوندى آمده است ، و در آن به شيوه معمول نخست آيات مربوط به اين مسأله را آورده و سپس
دلائل النبوة ومعرفة أحوال صاحب الشريعة ( فارسي ) — صفحة 355
مساهمون: محمود مهدوى دامغانى
ص٣٥٥