مردم بودند آنها كسانى هستند كه از امور پست گذشته و به اوج خوبيها رسيدهاند .
برخى پنداشتهاند كه قراءت « أنفسكم » به فتح فاء بر هر دو معنى دلالت دارد يعنى اين كه هم پيامبر ( ص ) از بهترين قريش است و هم اين كه از آنان است .
در پاسخ مىگوييم اين قراءت بالصّراحه دلالت بر شرافت و برترى آن حضرت بر آنان دارد ، امّا دلالت صريحى بر معنى دوم يعنى كه حضرت از آنان است ندارد .
و گاهى اختلاف قراءت موجب توضيح كامل معنى مىشود ، بدون اين كه قصورى در يكى از دو قراءت به تنهايى باشد ، و لكن با دو قراءت بيان كامل مىشود ، مثل آيهء شريفهء :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا
34 كه « فتثبتوا » نيز قراءت شده است ، و بدون ترديد معناى آيه بنا بر مجموع دو قراءت اين مىشود كه قول فرد سخن چين يا موذى يا مفسد در ميان مردم ، فورى تصديق نشود ، و احيانا سخن او موجب برانگيختن احساسات سركش كه فساد بدون دليل را دنبال دارد ، نشود . پس خداى متعال ما را متوجّه اين نكته مىسازد كه تصديق جائز نيست مگر بعد از فحص و تحقيق ، و تحقيق روشهاى گوناگونى دارد ، اوّل از راه اثبات به وسيلهء برهان و دليل ، و دوّم از راه قراين و سوّم از راه ارتباط حوادث موجود با خبر نقل شده و . . .
بنابر اين ، آيه بر طبق قراءت « فتبينوا » دلالت مىكند بر وجوب تبيّن به روشهاى گوناگون ، و بنابر قراءت « فتثبتوا » دلالت مىكند بر وجوب تبيّن به سالمترين روش ، يعنى شناخت حقيقت از راه سخن راستگويان مؤمن .
فايدهء ديگر اختلاف قراءت اين است كه گاهى يك قراءت بيانگر حكمى است ، و قراءت ديگر بيانگر حكمى متمّم حكم اوّل ، در نتيجه احكام در مختصرترين عبارت كه همان تغيير قراءت و اختلاف در لحن ترتيل و آهنگ شيوا و عالى قرآن است نمايان مىشود .
نويسندهء بزرگ « مصطفى صادق رافعى » در اين زمينه مىگويد :