سه روز ، روزه بگيرد اين كفارههاى قسم شماست وقتى قسم خورديد ، احترام سوگندهاى خود را حفظ كنيد . . . » 95
مى بينيد كه فلسفهء تشريع اين كفاره مراعات يك مسأله اخلاقى يعنى نگهدارى زبانها از زياد سوگند خوردن و شكستن آن و دست زدن به كردارهاى خوار كننده مىباشد ، همانطور كه خداى متعال مىفرمايد :
وَ لا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَهِينٍ
« از بسيار سوگند ياد كنندهء خوار پيروى مكن . » 96
و نيز براى اين كه مؤمنان به واسطهء قسم خوردن ، از كار خير باز نمانند و اين در وقتى است كه خير در امرى باشد كه بر خلاف آن قسم خورده باشند ، بنابر اين كفاره براى جبران سوگند تشريع شده است ، و در اين زمينه پيامبر اكرم ( ص ) مى فرمايد :
« من حلف على شى فراى خيرا منه ، فليحنث و ليكفر »
« هر كه براى انجام كارى سوگند بخورد ، و بعد امرى بهتر از آن را بيابد ، بايد سوگند خود را بشكند و كفاره دهد . »
و كفاره خود ، عبادت است ، زيرا در برخى از موارد ، روزه به عنوان كفاره قرار داده شده است .
يكى از كفارههايى كه در قرآن ، به منظور احياى حقوق خانواده و ستم نكردن به زن ، تشريع شده كفاره ظهار است ، اين كفاره بر مردى واجب مىشود كه زن خود را بدون آن كه قصد طلاق داشته باشد بر خود حرام كند و او را مانند يكى از محارمش قرار دهد ، و در شأن قوانين قرآن نيست كه زنى را كه شوهرش با زبان و سخن بيهوده او را مورد اذيت و ستم قرار داده رها كند و به عقوبت نرساند ، بلكه بايد احقاق حق شود و شوهر به جزاى اين عمل برسد و كفاره به همين منظور است كه خداى متعال مىفرمايد :
وَ الَّذِينَ يُظاهِرُونَ مِنْ نِسائِهِمْ ثُمَّ يَعُودُونَ لِما قالُوا فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا ذلِكُمْ تُوعَظُونَ بِهِ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيامُ شَهْرَيْنِ مُتَتابِعَيْنِ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَتَمَاسَّا فَمَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ فَإِطْعامُ سِتِّينَ مِسْكِيناً ذلِكَ لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ وَ لِلْكافِرِينَ عَذابٌ أَلِيمٌ