يكصد و پنجاه ميل آلمانى يا بيست و دو روز راه تا قزوين قرار دارد .
پادشاه سپاهى يكصد و بيست هزار نفرى را بسوى تبريز حركت داده بود و هفت روز بود كه اين شهر را فتح كرده بود « 1 » . من روز 15 دسامبر حدود سه ساعت بعدازظهر در حال نقاهت و كوفتگى به تبريز رسيدم زيرا تب و مخملك كه من هم گرفتارش شده بودم مرا بسيار ضعيف كرده بود چنان كه بدون كمك ديگران نمىتوانستم بر روى زين اسب سوار شوم . چند بار بيمارى بشكلى كشنده گريبانگيرم شده بود .
اغلب مجبور بوديم كه روز و شب سفر كنيم تا پيش از عزيمت شاه از تبريز به آنجا برسيم . در واقع سه روز پس از ورود من شاه از تبريز رفت .
هنوز از اسب پياده نشده بودم كه شاه مرا به حضور خود احضار كرد در حالى كه هنوز مجال نكرده بودم چيزى بخورم و لباسم را عوض كنم و اسبها را باصطبل بسپارم . خدمتگارم را به بازار فرستاده بودم كه برايم خواربارى خريدارى كند . بهرحال همه چيز را رها كردم و بحضور شاه رفتم . مرا به درون كاخ بردند . شاه را در ميان اشراف دربارى و مشاورانش بر روى زمين نشسته يافتم . چون لباس شاه از ديگران سادهتر بود و مترجمى هم با خود نداشتم او را نشناختم و لحظهاى مردد ماندم . در اين هنگام يكى از ايرانيان سالخورده دست مرا گرفت و
هامش
( 1 ) - استاد فلسفى با استناد به تاريخ عالم آراى عباسى مىنويسد كه تكتاندر در تاريخ فتح تبريز اشتباه كرده است - مترجم .