تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 713

مساهمون:

ص٧١٣
خانه‌هاى آنان فرود نيايد زيرا باعث زحمت آنها مىشود . ( 58258 - 58188 )

4 - از عبارت امض إليهم ، تا جملهء ولا تسوءنّ صاحبها ،

آنچه موجب مصلحت وسزاوار است كه در حق آنان عمل كند به وى آموخته است . كارهايى كه سبب شفقت بر آنهاست از قبيل وقار وآرامش وايستادن در ميان جمع آنان توأم با گفتارهايى از قبيل سلام گفتن وابلاغ رسالت آن حضرت وچگونگى گفتارها مثل كامل كردن تحيت وبا نرمى وملاطفت سخن گفتن تمام اينها دستوراتى است كه امر به انجام دادنشان فرموده ، وجملهء فوق شامل منهيات وكارهايى هم هست كه دستور تركش را داده است از جملهء آنها : مسلمانى را نترساند وبه آينده‌اش بدبين نكند وبر أو سخت نگيرد وتكليف شاق بر أو محول نكند ، بدون اذن أو در ميان شتران وگوسفندانش داخل نشود ، ومانند زورمداران وستمكاران بر آنان وارد نشود وحيواني را رم ندهد وبا زجر دادن وزدنشان صاحب آنها را آزرده خاطر نكند كه تمام اينها بر خلاف نظر شارع است . ( 58295 - 58259 ) 5 - نكتهء پنجم : امام در اين دستور نامه نهى از آزردن حيوانات وداخل شدن بدون اجازهء صاحبشان را دليل ذكر كرده است كه أكثر حيوانات مال صاحبشان است ، واين امر به جاى مقدمهء صغراى قياس مضمر از شكل أول مىباشد كه نتيجهء آن ، نهى فوق است وكبراى آن چنين مىشود : هر كس كه بيشترين مال ، از آن أو باشد براي تصرف در آن از ديگران شايسته‌تر است ولازمه‌اش آن است كه تصرف ديگران وداخل شدن آنان بدون اذن أو جايز نيست . ( 58352 - 58296 )

6 - واصدع المال . . . في ماله ،

در اين جمله‌ها روش استخراج صدقه وبيرون كشيدن زكات از ميان شتران وگوسفندان را بيان فرموده است كه آنها را دو نيمه كند وصاحبشان را بر انتخاب هر كدام از آنها آزاد گذارد وهنگامى كه يكى را برگزيد بر أو خرده نگيرد ، وبه أو نگويد كه « اين نشد ، دوباره انتخاب كن » ، وسپس نيمهء ديگر را دو قسمت كند وأو را براي گزينش مختار گذارد و
شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 713 | ابن ميثم البحراني / محمدى مقدم