تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 680

مساهمون:

ص٦٨٠
است استعاره از سختى وآزردگى بسيارى آورده است كه ترس از مخالفت با بيعت آن حضرت ، بر روحيهء آنها وارد مىكند . وجه تشبيه آن است كه ترس از مخالفت گذشته پيوسته ملازم وهمراه آنان وبه دلهايشان بسته است مانند گره ريسمان وغير آن ، وترشيح آن ، باز كردن است كه كناية از برطرف كردن خوف ، از وجود آنها مىباشد . مقصود از اين سفارشها كه حضرت به ابن عباس در بارهء مردم بصره فرمود ، آن است كه دلهايشان از أو رنجور نشود وبه كين برنخيزند كه مانند گذشته از أطاعت امام خارج شده وفتنه وآشوب بپاسازند . سپس به ابن عباس هشدار مىدهد كه از سختگيريش نسبت به بنى تميم با اطلاع است وبطور ضمني أو را از اين كار نهى مىفرمايد ، وبه دنبال اين مطلب به شرح حال آنها پرداخته وبر ايشان ويژگيهايى ذكر كرده است ، كه با اين خصوصيات لازم است رعايت حال ودلجويى آنان مورد توجه قرار گيرد واين ويژگيها از اين قرار است : ( 57409 - 57398 ) 1 - بنى تميم مردمى هستند كه در گذشته هرگز شخص بزرگى از آنان نمرده است مگر آن كه شخص بزرگ ديگرى به جايش قرار گرفته است ولفظ نجم ستاره را از شخص بزرگ استعاره آورده است زيرا سيد قوم وبزرگ آنان پيشوايى است كه با أو راهنمايى مىشوند ودر انتخاب راههاى صحيح ودرست به أو وانديشه‌هايش اقتدا مىكنند ودر حالت غايب شدن وطلوع كردن هم به عنوان ترشيح آمده است . ( 57419 - 57410 )

2 - إنّهم لم يسبقوا بوغم ،

خصوصيت ديگر بنى تميم اين بود كه آنها چون مردمى با شخصيت وبلند پرواز بودند هيچ گونه آزارى را بر خود هموار نمىكردند بلكه چه در دوران جاهليت وچه در زمان اسلام در مقابل كوچكترين آزارى به جوش وخروش وفرياد ، در مىآمدند وانتقام خود را مىگرفتند و