بلند مرتبهتر وهيچ چيز از أو به مخلوقاتش نزديكتر نيست . بنا بر اين بلندى رتبه ، أو را از مخلوقات دور نمىسازد ونزديكى به آفريدهها أو را در مكان مساوى آنها قرار نمىدهد .
خداوند خردها را بر حدّ أوصاف خود ، آگاهى نداده ، در عين حال شناخت ذاتش را به قدر امكان از آنان پوشيده نداشته ( يعنى با وجودي كه دسترسى به كنه ذاتش نيست ، از آثار وعلايمى به الوهيتش اعتراف دارند ) .
بنا بر اين نشانههاى وجود بر موجوديّتش گواهند ، حتى قلب شخص منكر نيز بدين معنا اعتراف دارد ، ( هر چند در قلب خدا را منكر باشد عقلش بر اين كه خدايى موجود است حكم مىكند ) خداوند متعال از گفتار كساني كه أو را به اشيا تشبيه كرده ، منكر وجودش شدهاند فراتر است » .
[ شرح ]
( 9453 - 9440 ) در اين خطبه بحثهاى پر ارزشى از علم الهى وپارهاى از صفات پروردگار آمده است كه ذيلا به شرح آنها مىپردازيم .
( 9459 - 9454 ) 1 - خداوند أمور مخفى را نهفته داشته است . از اين عبارت دو معنا فهميده مىشود :
الف : خداوند خود از جملهء أمور پوشيده است ، وچون درون أمور مخفى از ظاهرشان پنهانتر است از جملهء فوق اين معنا فهميده مىشود كه خداوند از باطن أمور خفيه به حساب مىآيد ، بدين توضيح كه از تمام أمور نهان در نزد عقل ، خداوند نهانتر است .
ب : علم خداوند در نهان أمور پوشيده نافذ بوده ، وبه باطن أمور نيز سرايت دارد .
شرح بند الف يا معناى أول اين است ، كه درك أمور براي انسان يا از طريق حواس ويا از طريق عقل است وچون خداوند منزه از جسميت ووضع وجهت مىباشد ، محال است كه به حواس ظاهري وباطني در آيد . وبا توجّه به اين كه