نمايد .
( و لكن ظاهر الرّواية المتقدمة . . . ج ص 131 ، س 15 ، ق ص 81 ، س 11 )
با اين عبارت ايراد سوّم را مىخواهد دفع نمايد ايراد سوّم اين بود كه آيه نفر فقط 1 - بر وجوب انذار و پشت سر انذار . 2 - بر وجوب حذر ، دلالت مىنمايد و بر وجوب نقل خبر واحد و وجوب تصديق آن ، هرگز دلالتى ندارد و آيه نفر بيگانه از اثبات حجيّت خبر واحد خواهد بود . و لكن روايت شماره 1 از روايات هشتگانه كه آقاى فضل بن شاذان در كتاب خود ( علل ) از امام رضا عليه السلام نقل مىكند ايراد مزبور را دفع مىنمايد : ( قال ( ع ) انّما امروا بالحج لعلّة الوفادة . . . و لأجل ما فيه من التّفقه و نقل اخبار الائمّة . . . )
در اين روايت غايات و علل غائى وجوب حج را بيان مىفرمايد و تفقّه و فراگيرى احكام فقهى را و همچنين نقل خبرها را به همه نقاط جهان ، از غايات وجوب حج معرّفى مىنمايد و پشت سر آن به آيه نفر ، استشهاد مىفرمايد و از استشهاد مذكور ، استفاده مىشود كه مراد از انذار ( خوف دادن ) اعمّ از 1 - نقل خبر 2 - وعظ و 3 - ارشاد مىباشد و همچنين از استشهاد مزبور استفاده مىشود كه مراد از حذر و خوف خوردن » اعم از 1 - تصديق خبر 2 - موعظه شدن و 3 - ارشاد شدن خواهد بود .
سرانجام مىبينيم كه آيه نفر وجوب تصديق مخبر را افاده مىنمايد و بيگانه از اثبات حجيّت خبر واحد نمىباشد .
( لكنّها من الآحاد . . . ) منتهى در دفع ايراد به وسيله روايت فضل بن شاذّان يك عيب و نقص فنّى بزرگى موجود است و آن اين است كه بنا بر بيان مذكور دلالت آيه نفر بر حجيّت خبر واحد متوقف گرديد بر اينكه بايد به آستانه مقدّس روايت فضل ، سر تسليم فرود آريم و به مفاد آن عمل نمائيم و عمل برطبق آن زمانى روا مىباشد كه روايت فضل ، تحت عنوان خبر واحد ( لكنها من الآحاد )
أوضح الشروح في فرائد الأصول ( شرح فارسى بر رسائل شيخ انصارى ) ( فارسى ) — صفحة 361
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص٣٦١