خواهد بود .
امر اوّل : بعضى از علماء از ادلّه حجيّت خبر واحد حجيّت شهرة فتوائى را بطريق اولى استفاده نمودهاند به اين معنى كه ظن حاصل از شهرة فتوائى قوىتر از ظن حاصل از خبر واحد مىباشد و ادلّه حجيّت خبر واحد به خاطر آنكه خبر واحد مفيد ظنّ مىباشد لذا حجيّت آن را ثابت مىنمايد و در حصول ظن ، شهرة فتوائى توانمندتر مىباشد و ادله خبر واحد با مفهوم موافقه بطريق اولى ، حجيّت شهره فتوائى را بايد باثبات برساند چنانچه ( لا تقل لهما افّ ) بطريق اولى دلالت بر حرمت ضرب و شتم دارد . پاسخ از استدلال مذكور :
( و هذا خيال ضعيف . . . )
مناط در حجيّت خبر واحد ، آن نيست كه چون خبر واحد مفيد ظن شخصى مىباشد ، حجت است يعنى علم و يقين داريم كه مناط در حجيّت خبر واحد ، افاده ظن نمىباشد و بلكه مناط در حجيّت خبر واحد علاوه بر افاده ظن ، قيام دليل خاص است بر حجيّت خبر واحد مانند سيره عقلاء و آيه نبأ و غير ذلك . با ادله خاصّه حجيّت خبر واحد ثابت مىشود و لو آنكه خبر واحد مفيد ظن نوعى باشد .
پاسخ دوم : اين است كه مفهوم موافق آنست كه از لوازم بيّن بمعنى الاخص باشد و مستند بلفظ باشد . مانند ( لا تقل لهما افّ . . . ) كه با تلازم بيّن بمعنى الاخصّ كه مربوط به لفظ مىباشد ( مفهوم موافق ) دلالت بر حرمت ضرب و شتم دارد و در ما نحن فيه ادلّه حجيّت خبر ، هرگز با دلالت لفظى و با تلازم بين بمعنى الاخص دلالت بر حجيّت ظن حاصل از شهره فتوائى نخواهد داشت . سرانجام اولويّت ظنّى ناتوانتر از ظن حاصل از شهرة فتوائى مىباشد چگونه ( ذات نايافته ) از هستىبخش كى تواند كه شود ( هستىبخش ) مىتواند حجيّت ظن حاصل از شهرة را ثابت نمايد .
أوضح الشروح في فرائد الأصول ( شرح فارسى بر رسائل شيخ انصارى ) ( فارسى ) — صفحة 260
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص٢٦٠