در پاسخ اين پرسش بايد گفت : زنجيرهء مراحل دلالت به نحوى كه در گذشته تبيين شد « دلالت تصورى » و « دلالتهاى سهگانه تصديقى » مبناى تعامل گفتارى در جوامع عقلائى است و تفاوتهاى مذكور مانع شكلگيرى دلالتهاى ياد شده نيست . براى توضيح بيشتر اين مطلب لازم است به ويژگيهاى بنيادين حاكم بر روابط گفتارى و نوشتارى بين انسانها در جوامع عقلائى اشاره كنيم . اين ويژگيها را در سه مجموعه ميتوان خلاصه نمود :
ويژگىهاى حاكم بر روابط گفتارى و نوشتارى در جوامع عقلائى :
* مجموعه اول : ويژگى حاكم بر كنشهاى همزمان گفتارى :
اين ويژگى را ميتوان دردو اصل خلاصه نمود :
1 ) گويندگان داراى مقاصدى معين مىباشند كه آنها را با ابزار سخن و كلام طبق زنجيرهء دلالتى كه تبيين شدبه مخاطبان ميرسانند ، و از شنوندگان پاسخ مناسبى دريافت ميكنند كه آنان را نسبت به رساندن آن مقاصد و معانى به شنوندگان مطمئن مىكند ؛
2 ) در روابط تفهيم و تفاهم عقلائى ، مخاطبان بر اين اصل متقاعد و مطمئنند كه مقاصد و معانى گويندگان را همانگونه كه گويندگان قصد ميكنند دريافت ميكنند ؛ زيرا پاسخ گويندگان را به واكنش خويش متناسب مييابند ، و آن را نشانه تأييد گويندگان نسبت به صحت دريافت مقاصدشان توسط مخاطبان ميدانند .
اين دو اصل ، نشان دهندهء آن است كه رابطهء تفهيم و تفاهم در جوامع عقلائى طبق زنجيرهء دلالتهاى مذكور و در چهارچوب نظم ناشى از آنها برقرار است .
گواه بر آنچه گفتيم چند پديدهء رفتارى است كه در گويندگان و مخاطبان جوامع عقلائى مشاهده مىشود :
1 ) رفتار گويندگان و مخاطبان در تعامل تفاهمى پايبندى هر دو دسته را به زنجيرهء دلالتى مذكور نشان ميدهد . رفتار گويندگان در تفهيم مقاصد خويش ، و رفتار مخاطبان در واكنش مناسب به گفتار گويندگان پايبندى آنها را به زنجيرهء دلالتى مذكور نشان مىدهد ؛
2 ) برقرارى نظم در تعامل تفاهمى در جوامع عقلائى و در پى آن امكان پيشبينى واكنشهاى رفتارى دريافتكنندگان نشانهء پايبندى عقلا به اصول ياد شده در روابط تفهيم و تفاهم است ؛ زيرا بدون پايبندى به زنجيرهء دلالتى مذكور ، تفهيم و تفاهم ، نظم ، و واكنش قابل پيشبينى در برابر رفتارهاى گفتارى پديد نميآيد ؛