مقدمهدوم : ملاك تمايز علوم
نخست بايد ، اشارهاى به ضرورت تمايز علوم بكنيم و به اين پرسش پاسخ بدهيم : تمايز علوم براى چه ؟
پاسخ اين است كه علوم عبارتاند از مجموعهء تلاشهايى كه از سوى انسانهاى جستجوگر براى كشف مجهول ، بهكار گرفته مىشود .
بنابر اين : علم ، نتيجهء تلاش براى كشف مجهول است ، و نظر به اينكه كشف مجهول متوقف بر مراجعه و بهكارگيرى معلومات مناسب و مولّدى است كه بتوانند به پرسش مربوط به مجهول پاسخگو باشند ؛ بنابراين : لازم است ، علوم از يكديگر متمايز شوند ، تا بتوان آن دسته از معارف پيشين را كه در حلّ مشكلات و كشف مجهولات مورد نظر آن علم ، مىتوانند نقشى داشته باشند ، شناسايى كرد و سپس از آنها براى كشف مجهول كمك گرفت . بدون تمايز علوم از يكديگر هيچگونه تلاش علمى در جهت كشف مجهولات ميسر نيست .
اكنون پس از اين توضيح ، به بحث پيرامون ملاك تمايز علوم مىپردازيم :
همانگونه كه از مقدمهء پيشين معلوم شد ملاكهاى متعدّدى براى تمايز علوم از يكديگر وجود دارد . علوم مىتوانند ، در « روش » ، « منابع معرفتى » ، « معيارهاى ارزشيابى » ، « موضوعات » ، « محمولات » ، با يكديگر متفاوت باشند .