( 1 )
امام عليه السلام با پسرانش
اما رفتار امام زين العابدين عليه السلام با فرزندانش چنان است كه ، به امتياز تربيت والاى اسلامى آنان ممتاز است ، زيرا در دلهاى آنان نهال خصلتهاى نيك را غرس كرده و آنان را با هدفهاى والاى اصلاحى آراسته نموده است تا بدان جا كه به حكمت تربيت آن حضرت از چهرههاى درخشان رجال متفكّر و دانشمند و فرزانگان اسلام گرديدند ؛ فرزندش امام محمد باقر عليه السلام از مشهورترين رهبران اسلام و از دانشمندترين آنهاست ؛ وى صاحب مدرسهء فقهى بزرگ است كه از آنجا فقها و دانشمندان بزرگى امثال ابان بن تغلب و زرارة بن اعين و ديگر از روشنگران فضاى زندگى معنوى جهان اسلام بيرون آمدند . و اما پسرش عبد اللّه باهر ، از برجستهترين علماى اسلام در فضيلت و مرتبهء علمى بوده است ، وى علوم زيادى را از پدر بزرگوارش نقل كرده است . « 1 » و ديگر مردمان از قول او اين علوم و مسائل را نوشتهاند . اما پسر ديگر امام ، جناب زيد كه از بزرگترين دانشمندان اسلام بوده و در علوم زيادى ، مانند علم فقه ، حديث ، تفسير ، كلام و ديگر علوم تخصّص داشته است و او بود كه حقوق ستمديدگان و محرومان را بنيان نهاد و در راه مبارزه آنان را رهبرى كرد ؛ در انقلاب جاودانهاش كه آوازهء سياسيش در تمام جامعهء بزرگ اسلامى پيچيد و اثر مثبت و فعّالى در نابود ساختن حكومت بنى اميه گذاشت .
به هر حال ما بطور اختصار به برخى از جهات رفتار و سلوك امام عليه السلام با پسرانش را بيان مىكنيم :
هامش
( 1 ) غاية الاختصار : ص 106 .