روحى ) خود را بسيج نمايد و در عين حال طرح خواستههاى خود را با « صداقت » ، « اميد » و « ايمان » بخواهد ، و خلاصه آن كه اگر با تمام وجود شرايط « ادعونى » ( به رساله نيايش از الكسيس كارل رجوع شود ) فراهم شود ، محققاً پاسخ خويش را خواهد گرفت ( استجب لكم ) ( همان ) . در اينجا مناسب است به معناى برخى از فرازهاى « مناجات المعتصمين » امام سجاد ( ع ) توجه فرماييد كه تا چه حّد با خواندن اين فرازها روحيه اميدوارى و نشاط در متربى ايجاد مىشود .
« يا مجيب المظطرين و يا كنز المفتقرين . . . و يا مأوى المنقطعين . . . ان لَم اعُذْ بعزّتك فبمن اعوذُ . . . . و ما حق من اعتصم بحبك انْ يُخذلَ
» . اى اجابت كننده دعاى پريشانان و اى گنجينه فقيران . . . و اى جاى بخش از همه كس بريدگان . . . اگر من به مقام عزت و اقتدار تو پناه نبرم ديگر به كه پناهنده شوم . . . و هرگز كسى كه به رشته كرمت چنگ زد مستحق حرمان نباشد .
دعا و نشاط اجتماعى : نيايش ، نه تنها عامل تداوم حيات و آرامش فرد بوده بلكه عامل تداوم نشاط و سرزندگى يك ملت نيز مى باشد . در اين زمينه كارل معتقد است كه « هيچ ملتى در تاريخ ، به سقوط و زوال قطعى نيفتاده است مگرآن كه از پيش با ترك نيايش خود را براى مرگ آماده كرده است » .
احساس عزت و كرامت : از ديگر آثار دعا ، احساس شرافت و عزت انسانى است . فرد دعاكننده هنگام دعا و مناجات با خداوند كه همراه با هماهنگى دل و زبان است ، شرافت گوهر انسانيت را احساس مىكند . فرد
تعليم و تربيت از ديدگاه امام سجاد ( ع ) بررسى اجمالى نكات تربيتى دعاى مكارم الاخلاق ( فارسى ) — صفحة 35
مساهمون: محمد جواد لياقتدار
ص٣٥