مىريزد و به طرف شمال غربى مايل گشته در هرجا از طرفين راست و چپ انهار صغيره باز داخل آن شده همينكه به جلو خرابهء سوزيان كه سوس يا شوش باشد مىرسد كارون نام مىگيرد . چون به قلعهء كوتوند رسيد رو به جنوب مىگذارد و در بالاى شوشتر رود شورهزن مرده نيز به آن ملحق گشته بعد دو قسمت مىشود يكى موسوم به گورگور يا گرگر كه به طرف مشرق جريان يافته قسمت ديگر كه به شطيط معروف است از سمت مشرق شوشتر گذشته در زير بند قير به رودخانهء دزفول مىپيوندد با آب دزفول كه از حوالى بروجرد سرچشمه گرفته و انهار و رودخانههاى عديده به آن پيوسته تا به زير قير رسيده در محل مزبور به رود كارون مىريزد پس از آن چند قسمت شده قسمتى به شط العرب و قسمتهاى ديگر به خليجفارس منصب مىگردد .
اليمائى - اليمائيس : اسم مملكت بنى عيلام است كه عبارت از لرستان و خوزستان باشد .
اند - انديا : همان محرف يا مصحف هند است .
اندوس : اسم رودخانهء سند است و آن را « سندوس » هم گفتهاند .
اصل آنكه لغت سانسكريت مىباشد « سندو » بوده كه حالا سند تلفظ مىشود . اين رود عظيم ، سرحد طبيعى هندوستان و ساير قطعات آسياست يعنى هند را از ممالك ديگر آسيا جدا مىكند . سرچشمههاى اين رودخانه در كوه هماليه است كه فرنگيها هيمالايا مىنويسند . رودخانه - هاى عديده چه از سمت هندوستان و چه از طرف افغانستان به اين شط مىريزد و مصب خود رود سند محيط هند مىباشد . در بعضى امكنه عرض اين رودخانه دو هزار ذرع و سه هزار ذرع است و طول جريان آن ششصد و هفتاد و پنج فرسخ جغرافيايى ( كه هر فرسخ چهار هزار متر است ) مىباشد . وقتى كه رود پنجاب داخل رود سند مىشود چهار هزار ذرع عرض پيدا مىكند چون از حوالى شهر تته گذشت منشعب به چند
تطبيق لغات جغرافيايى قديم و جديد ايران ( فارسى ) — صفحة 78
مساهمون: محمد حسن خان اعتماد السلطنه
ص٧٨