آراكس : اسم قديم رود كر فارس است كه از كوهستان سمت شمالى شيراز تشكيل يافته و به طرف جنوب شرقى جارى گشته در مرودشت با رود پلوار يكى شده به درياچهء موسوم به درياى نيريز مىريزد .
آراكس : اسم رود ارس مىباشد كه سرحد ايران و ارمنستان است « 1 » . نيز اسم رودى است در عراق عرب كه آن را حالا الخابور گويند .
آراكوس : اسم قديم رودخانهء يورا مىباشد كه از شيروانات مىگذرد و به رود كر مىريزد .
آرامناهارايم : اسمى بوده كه قدما خاصه كتب يهود به مزپتامى يعنى الجزيره دادهاند و آن عبارت است از اراضى واقعه فيما بين شط فرات و دجله و كوههاى ارمنستان « 2 » .
آربلا : اسم قديم اربل است كه واقع در لواى شهرزور از ولايت موصل مىباشد . بناى اين شهر در زمان سلطنت بنىآشور شده . گويند چون آربابيل دويمين پادشاه بنىآشور اين شهر را براى اشتهار و مخلد نمودن نام خود بنا كرد به اسم او موسوم شد . بر فرض صحت ، مىتوانيم گفت آربلا و اربل هردو همان آربائيل است كه تحريف يا تخفيف شده . درهرحال جنگ اسكندر كبير با دارا در حوالى اين شهر اتفاق افتاده و بعد از آن جنگ ، سلطنت كيان منقرض شده است ( در سنهء 330 قبل از ميلاد ) .
آرتاكئانا : اسم قديم شهر هرات بوده است .
هامش
( 1 ) . آراكس نام قديم رودخانهاى در ايران به طول 700 هزار گز كه از نزديكى تخت جمشيد گذشته و به رود مدوس پيوسته به خليج فارس مىريخته است . نام رودخانهاى در مرز ايران به آذربايجان كه به رود كر پيوندد . رود ارس ( لغت نامهء دهخدا ) .
( 2 ) . آرامناهارائيم يعنى شام ميان دو شط . نام باستانى كه به بين النهرين مىدادهاند ، يا الجزيره . ( لغتنامهء دهخدا ) .