ديگرى به خود گرفتى .
كشته شدن قوام الملك در شيراز
در اسفندماه در شيراز نيز خونها ريخته گرديد . چنان كه گفتهايم قوام الملك شيرازى يكى از دشمنان بنام مشروطه بشمار ميرفت ، و در سايه پافشاريهايى كه مجلس كرد دولت او را بتهران خواست .
ليكن در تهران از قوام بازخواستى يا بازپرسى نرفت و او پس از چند ماهى دوباره بشيراز بازگشت ، بىاينكه مجلس يا آزاديخواهان ايرادى گيرند . . اين شيوه مجلس ميبود كه كسانى را كه دشمن مشروطه مىشناخت و دنبال ميكرد ، پس از چندى گذشته را فراموش كرده دل با آن نيك مىگردانيد . هركس را كه بتهران ميخواستند و مىآمد چندى ميماند و ديگر كسى با او كارى نميداشت . بگفته روزنامه حبل المتين ، تهران يكى از « مطهرات » گرديده بود كه اين گونه گناهكاران را پاك ميگردانيد .
پس از بازگشت قوام بشيراز دوباره كشاكش و دوتيرگى در آنجا سختى گرفت .
راستش آنكه مشروطهخواهى در شيراز ريشه ندوانيده شيرازيان بيش از همه كينهها و هوسهاى خود را دنبال ميكردند . يك « انجمن اسلامى » كه برپا كرده بودند در ميان بنيادگزاران آن دشمنى و دوتيرگى پديد آمده پياپى با تلگراف بدگويى از يكديگر مىكردند ، از آنسوى كسانى كه از پيش با قوام و خاندانش دشمنى ميداشتند در اين هنگام فرصت يافته بنام مشروطهخواهى بكينهجويى ميكوشيدند .
كار آشوب و سبكسرى در شيراز بجايى رسيد كه شيخ يوسف نامى را كه بنام نمايندگى بتهران فرستاده بودند يكدسته تلگراف كرده بيرون كردن او را از مجلس ميخواستند .
نيز بدخواهان قوام در شاهچراغ بست نشسته ، و سيد عبد الحسين لارى را كه يكى از ملايان شكوه دوست و نامجو ميبود به يارى خود خواسته ، و او با هفتاد تن تفنگچى آمده و بامهاى شاهچراغ را سنگر كرده با شهر بجنگ مىپرداخت ، سه ماه بيشتر اين كشاكش در ميان ميبود .
در اسفندماه تلگراف آشتى بتهران فرستادند و گمان ميرفت كه آشوب پايان يافته ليكن چند روزى نگذشت كه داستان كشته شدن قوام رخ داد . بدينسان كه روز شنبه شانزدهم اسفند ( 4 صفر ) هنگامى كه قوام در باغ ديوانخانه و دسته انبوهى در پيرامون او مىبودند ناگهان جوانى نزديك گرديده چهار تير به او زد و در زمان خود را هم كشت .
پيرامونيان قوام بهم برآمدند ، و سپس كه بجستجو پرداخته رخت و تن كشنده را كاويدند از جيب بغل او كاغذى بيرون آمد كه در روى آن مىنوشت : « نعمت اللّه بروجردى نمره 19 قاتل نصرت الدوله پسر قوام الملك شيرازى »
اين يك كار شگفتى ميبود ، چنان كه سپس دانسته شد ، اين نعمة اللّه نوكر معتمد ديوان ميبوده ، چون معتمد ديوان از دشمنان بنام قوام ميبود با انگيزش او به پيروى از