تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ فخرى در آداب ملكدارى و دولتهاى اسلامى ( فارسى ) — صفحة 161

مساهمون:

ص١٦١
نيز گويند معاويه مسموم شده مرد ، و زندگى او سرگذشتى ندارد كه قابل ذكر باشد . پس از معاويه مروان بن حكم به فرمانروايى رسيد .

مروان بن حكم

وى مروان بن حكم بن ابى العاص بن اميّة بن عبد شمس بن عبد مناف است . چون معاوية بن يزيد بن معاويه درگذشت ، مردم به جنبش درآمدند . شاميان از بنى اميّه طرفدارى كردند ، و ديگران خواستار عبد اللّه بن زبير شدند ، سپس كسانى كه طرفدار بنى اميّه بودند غالب گشتند ، ليكن در اين كه كداميك از بنى اميّه را برگزينند اختلاف نمودند . دسته‌اى به خالد بن يزيد بن معاويه كه كودكى فصيح و بليغ بود مايل شدند . گويند خالد بن يزيد عمل كيميا را مىدانست [ 1 ] . گروهى نيز به مروان بن حكم به علت كهنسالى و پيرمردىاش اظهار ميل كردند ، و خالد را بدان جهت كه كودكى بيش نبود نمىخواستند . سرانجام مردم با مروان بيعت نمودند ، مروان نيز لشكر كشيده مصر را فتح كرد . مروان به ابن الطّريد شهرت داشت ، و اين بدان جهت بود كه پيغمبر ( ص )
هامش
[ ( 1 - ) ] خالد بن يزيد اولين كسى بود كه كتب طب و نجوم و كيميا را برايش ترجمه كردند . گويند : به دو گفتند چه قدر در طلب صنعت كيميا كوشش مىكنى ؟ گفت : من جز اين غرضى ندارم كه دوستان و آشنايان خود را بىنياز كنم ، من در خلافت طمع داشتم ، ولى به من خيانت شد و از دستم رفت ، ازينرو چاره‌اى نديدم جز آنكه اين صنعت را فرا گيرم ، تا آشنايانم را به جايى رسانم كه نيازمند نباشند ، همواره در خانهء سلطان بايستند و طلب حاجت كنند . گويند خالد علم كيميا را فرا گرفته و در اين باره كتب و رسائل و اشعارى چند از خود به جاى گذاشت . فهرست ابن نديم ص 511 .