برآورد و واقعات بروج اوغلان و شيخ جمال خر چنان كه مذكور شد ، واقع شد بعد از آن يونس خان ] « 1 » جهت رضاى خلايق مغول داعيه شهر و ولايت نكرد . محمد حيدر ميرزا از كاشغر به خان اطاعت مىكرد ، خان هم او را به چشم فرزندى منظور مىداشت . از تاريخ هشتصد و شصت و نه تا « 2 » هشتصد و هشتاد و پنج ، محمد حيدر ميرزا در كاشغر به فراغت و رفاهيت هرچه تمامتر روزگارى گذرانيده . مدت ايالت او را در كاشغر اولا و آخرا بيست و چهار سال بود ، از اين جمله « 3 » شانزده سال به استقلال و باقى به غير استقلال بوده . « 4 » 325
ذكر ابتداء احوال ابابكر ميرزا
چون سانيز ميرزا مرد دوست محمد خان به ياركند آمد و حرم سانيز ميرزا در حباله نكاح آورد و پسر كلان سانيز ميرزا كه ابابكر ميرزا باشد همراه به آقسو آورد . بعد از چندى خواهر خود حسن نگار خانيم را « 5 » به وى داد . اما ابابكر ميرزا از جهت بىاعتدالى دوست محمد خان گريخته پيش عم خود محمد حيدر ميرزا آمده دوست محمد خان متعاقب ، حسن نگار خانيم را نيز به كاشغر فرستاد . « 6 » اين جمله از پيش بيان رفته است .
چون ميرزا ابابكر در پيش محمد حيدر ميرزا مىبود در غايت جرارات و سخاوات و به ذات خود در غايت قوت « 7 » و شجاعت بود و طول « 8 » قامت او به حدى بود ( 60 ر ) كه اگر در ميان صد كس پياده مىآمد كسى او را كه مىديد ، خيال مىكرد كه مگر سوار است .
اما محمد حيدر ميرزا « 9 » صاحب دولت ميراثى بود و قدر و قيمت سپاهى را نمىدانست و امرا و سران معتبر كه امير سيد على به مدت عمر هشتاد سال اندوخته بود ، در زمان محمد حيدر ميرزا اكثر فانى شده بودند و آنى كه باقى مانده بود پير فانى شده بود « 10 » ، و
هامش
( 1 ) . نب ، نگ : - به مغولستان . . . يونس خان .
( 2 ) . نت : - هشتصد . . . تا .
( 3 ) . نت : جهت .
( 4 ) . نگ : + فصل پنجاهم .
( 5 ) . نت : - را .
( 6 ) . نت : + از .
( 7 ) . نب : محمد حيدر ميرزا مىبود در غايت جرأت و سخاوت و شهامت خود در غايت قوت .
( 8 ) . نگ : بيان رفته است دوست محمد در غايت سخاوت و قوت بود و طول .
( 9 ) . نت : + و .
( 10 ) . نت : بودند .