كه باشعث انعام كردهاى از چه ممر بوده اگر گويد كه از بيت المال اهل اسلام دادهام خيانت او بوضوح پيوندد و اگر بر زبان آرد كه از اموال خاصهء خويش انعام كردهام اسراف او بتحقيق انجامد ( و اللّه لا يحب المسرفين ) و بر هر تقدير خالد را از شغلى كه دارد معزول سازد و ديگر پرتو التفات بر حالش نيندازد ابو عبيده بموجب فرموده خالد را طلبيده از وى پرسيد كه ده هزار درم انعام اشعث از اموال خاصهء تو بوده يا از بيت المال خالد در جواب سكوت ورزيده بلال دستار در گردنش انداخت و گفت فرمان امير المؤمنين عمر چنانست كه ترا بدينسان بدارم تا جواب گوئى خالد گفت آن وجه از خالص اموال من بوده و ابو عبيده خالد را بمدينه روان كرد و چون چشم امير المؤمنين عمر بر وى افتاد نوبت ديگر آن سؤال كرد خالد جواب داد كه آن وجه را بضرب شمشير حاصل نموده بودم و غضب عمر رضى اللّه عنه سمت ازدياد پذيرفته فرمود تا جهات خالد را قيمت كردند و از مجموع آن كه موازى هشتاد هزار درم بود بيست هزار درم را جهت بيت المال برداشته تتمه را بوى گذاشتند و اينخبر باهالى شام رسيده زبان طعن بر عمر رضى اللّه عنه دراز كردند و شرايط ملامت و سرزنش بجاى آوردند و امير المؤمنين عمر از كرده پشيمان شده خالد را طلبيده لوازم اعتذار بتقديم رسانيد و در سال هيجدهم از هجرت در بلاد شام بلاء و با شيوع تمام يافت و اين اول طاعونيست كه در اسلام بوقوع انجاميد و آن را طاعون عمواس گويند زيرا كه اول آن بليه در قريهء پيدا شد كه آن را عمواس ميگفتند بالعين و السين المهملتين و آن قريه در ميان رمله و بيت المقدس است و در آن و با بروايتى بيست و پنج هزار كس از صحابه و تابعين و غيرهم از عالم انتقال نمودند و از آن جمله يكى ابو عبيده است رضى اللّه عنه ( و هو عامر بن عبد اللّه بن الجراح بن بلال بن اهيب بن ضبة بن الحارث بن فهر بن مالك ) و فهر از جمله اجداد رسول است صلى اللّه عليه و سلم و ابو عبيده رضى اللّه عنه بمذهب اهل سنت در سلك عشره مبشره انتظام دارد در اوايل بعثت بوحدانيت حضرت احديت اعتراف و از جملهء احاديثى كه در شان ابو عبيده رضى اللّه عنه نزد محدثان محقق به صحت پيوسته آنكه رسول اللّه صلى اللّه عليه و سلم فرمود كه ( ان لكل امة امين و امين هذه الامة ابو عبيدة بن الجراح ) وفاتش بروايتى كه در سير السلف شرف تصحيح يافته در اردن اتفاق افتاد و معاذ بن جبل بر وى نماز گذارد صاحب گزيده گويد كه ابو عبيده رضى اللّه عنه در بيست و هفت سالگى مسلمان شد و سى و يك سال در متابعت شريعت اسلام اوقات گذرانيد و در حمص متوجه عالم آخرت گرديد و از او نسل نماند مدت عمرش بروايات مذكور پنجاه و هشت سال باشد معاذ بن جبل رضى اللّه عنه بعد از وفات ابو عبيده روزى چند بموجب وصيتش بامارت سپاه اسلام قيام نمود و جهة عارضه طاعون همدران ايام از عالم انتقال فرمود و معاذ ابو عبد الرحمن كنيت داشت و از قبيله خزرج بود و حضرت رسالت صلى اللّه عليه و سلم او را بعاملى بعضى از بلاد يمن يا بقضاء آن ولايت سرافراز گردانيد و بروايت انس بن مالك در شأن او بر زبان وحى بيان گذرانيد
تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي ) — صفحة 471
مساهمون: غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )
ص٤٧١