وَنَكْفُرُ بِبَعْضٍ وَيُرِيدُونَ أَن يَتَّخِذُوا بَيْنَ ذلِكَ سَبِيلًا أُوْلئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ حَقّاً وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَاباً مُهِيناً . ( نساء : 150 - 151 )
كسانى كه به خدا و پيامبران او كفر مىورزند و مىخواهند بين خدا و پيامبرانش جدايى بيندازند و مىگويند : ما به بعضى ايمان مىآوريم و به بعضى كافر مىشويم و مىخواهند بين ايمان و كفر راهى اتخاذ كنند ؛ در حقيقت اينان كافرند . . . .
امام صادق ( عليه السّلام ) نيز از اين حقيقت ياد مىكند و مىفرمايد :
بدانيد كه به طور يقين اگر كسى عيسى بن مريم ( ع ) را انكار كند و به ساير پيامبران اقرار نمايد و ايمان آورد ، در واقع ايمان نياورده است . « 1 »
نبىّ و رسول
خداوند ، پيامبران را با دو واژهء « نبى » و « رسول » مىخواند :
فَبَعَثَ اللّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ . ( بقره : 213 )
خداوند ، پيامبران را به عنوان بشارت دهنده و ترسانندهء ( مردم ) برانگيخت .
وَمَا كُنَّا مُعَذِّبِينَ حَتَّى نَبْعَثَ رَسُولًا . ( اسراء : 15 )
ما تا رسولى را براى هدايت قومى مبعوث نسازيم ، آن قوم را عذاب نمىكنيم .
از بررسى آيات قرآن دربارهء پيامبران و نيز توجه به معانى واژههاى آنها برمىآيد كه « نبى » كسى است كه حامل خبرى است و رسول كسى است كه حامل رسالت و پيامى خاص است .
به توضيح بيشتر ، نبى كسى است كه براى مردم آنچه را مايهء صلاح دنيا و آخرت است ، يعنى اصول و فروع دين را بيان مىكند ؛ اما رسول ابلاغ كنندهء رسالت خاصى است كه مشتمل بر اتمام حجتى است كه به دنبال مخالفت با آن ، عذاب و هلاكت نازل مىشود . « 2 »
بنابراين ، شمار رسولان بسيار كمتر از انبياء است ؛ چنان كه در ادامهء روايت ابوذر - كه پيش از اين نقل شد - پيامبر اكرم ( ص ) مىفرمايد : شمار پيامبران مرسل ، 313 نفر است . بديهى است در اين صورت ، هر رسولى نبى نيز هست ؛ ولى هر نبىاى رسول نيست .
در روايات ، ميان نبى و رسول تفاوت ديگرى نيز ذكر شده است ؛ مثلًا گفته شده كه
هامش
( 1 ) . اصول كافى ، ج 1 ، ص 182 .
( 2 ) . الميزان ، ج 2 ، ص 139 .