اقدامى زده است تصميم گرفتند كار را يكسره كنند . بدين جهت تعدادكثيرى از مردم مصر و برخى از مردم كوفه ، وارد مدينه شدند . عدّه اى از مهاجران و انصار نيز در مدينه به آنان پيوستند و به صورت جمعى خانهء عثمان را به محاصره در آوردند .
و پس از كشمكشها و گفتگوهاى فراوانى كه بين نمايندگان مردم و خليفه انجام گرفت و حتّى اندرزهايى كه حضرت على عليه السلام به خليفه داد ، عثمان نه تنها به وعدههاى خود جامهء عمل نپوشيد ، بلكه درصدد جنگ و مقابله برآمد و با تكرار اين سخن كه : پيراهنى را كه خدا برمن پوشانده بيرون نمىآورم ، « 1 » احتمال كنارهگيرى خود را نفى كرد . مدّت محاصره حدود چهل روز طول كشيد و با تير اندازى از خانهء عثمان و كشته شدن پيرمردى از صحابهء رسول خدا صلى الله عليه و آله و خوددارى عثمان از تسليم قاتل ، هجوم به خانهء خليفه آغاز شد و عثمان به قتل رسيد . « 2 »
مهمترين فعاليّتهاى امام عليه السلام در دوران 25 سال سكوت
با قتل عثمان در اواخر سال 35 هجرى ، جهارمين بخش از مراحل زندگى حضرت على عليه السلام به پايان مىرسد . امام عليه السلام در اين دورهء 25 ساله ، در عين اينكه به حكومت خلفاى سه گانه اعتراض داشت و خلافت را حقّ خود مىدانست از همكارى و ارشادآنان ، و تعليم احكام ، خوددارى نكرد ، و خدمات ارزندهاى به جهان اسلام عرضه كرد .
هر چند در ضمن درسهاى گذشته ، با برخى از فعاليّتهاى امام عليه السلام آشنا شديم ، اينك به عنوان يادآورى ، فهرست مهمترين اقدامات آن حضرت را ذكر مىكنيم :
1 - گردآورى و تفسير قرآن و تربيت شاگردانى در علم تفسير .
2 - پاسخگويى به پرسشها و شبهات دانشمندان ملل جهان ، بويژه يهود و نصارى .
3 - بيان احكام بسيارى از رويدادهاى نوظهور ، كه تا آن زمان در اسلام سابقه نداشت و
هامش
( 1 ) - شرح ابن ابى الحديد ، ج 2 ، ص 152 - 151 « لا انزع قميصا ؟ ؟ ؟ ؟ الله »
( 2 ) - در رابطه با قتل عثمان به كتابهاى الْامامَةُ و السّياسَةُ ، ج 1 ، و الغدير ، ج 9 و شرح ابن ابى الحديد ، ج 2 و كامل ابن اثير ، ج ؟ ؟ ؟ مراجعه كنيد