تعليقات و فهارس
تعليق در لغت به مفهوم معلق كردن ، آويختن ، آويزان كردن ، آويزان كردن چيزى به چيز ديگر ، چيزى در ذيل كتاب يا نامه نوشتن ، يادداشتهايى بر كتاب افزودن « 1 » آمده است .
امروزه در زبان فارسى از كلمه ضميمه ( كه به ضمائم جمع بسته مىشود ) بجاى تعليق استفاده مىشود و اين در جايى است كه مفهومى در متن كتاب آمده ولى نيازمند توضيح مفصلى است كه نمىتوان آن را در پاورقى يا پىنوشت گنجاند . بدين منظور بخش مجزايى به آخر كتاب افزوده مىشود و در آن توضيحاتى براى مفهوم پيش گفته ، بيان مىشود . كتاب حاضر شامل هفت تعليق است . با اين تفاوت كه متن كتاب از علامه امينى و تعليقات از فرزند ايشان محمدامينى نجفى است .
در تعليق شماره 1 كه به صفحات 54 و 55 كتاب بازمىگردد ، در 124 صفحه از صفحات كتاب ( 511 - 387 ) پيرامون 300 تن از روات حديث كساء كه طى چهارده قرن به روايت اين حديث پرداختهاند ، توضيحات مفيدى داده شده است .
اين كار هرچند در جاى خود ، كار ارزشمند و محققانهاى قلمداد مىشود ، اما به نظر مىرسد مناسب چنين جايگاهى نيست . اگر به فرض در كتابى علىحده شرحى بر حديث كساء نگاشته مىشد و اين فهرست ارزشمند از راويان حديث كساء در ذيل آن قرار مىگرفت ، كاملًا بجا بود . اما در كتابى همچون فاطمه زهرا كه شرح احوال دختر رسول خداست ، طرح يك بحث رجالى چندان بموقع و شايسته نيست و با ساير بخشهاى كتاب همخوانى ندارد .
هامش
( 1 ) . فرهنگ فارسى عميد ؛ حسن عميد ، تهران ، اميركبير ، چ اول ، 1363 ، ص 404 ، ذيل واژه « تعليق » .