جنبشهاى سياسى در حكومت امويان
دربارهء عبد الملك بن مروان گفته شده : كه ، وى فردى شجاع ، فاضل و پاك بوده است و مورّخان چاپلوس چنين ادّعا كردهاند كه او داراى اطّلاعات زياد و دانش فراوانى نيز بوده است .
خليفه حكومت خود را با تهديد آغاز مىكند
عبد الملك ، در اوّلين خطابهء خود بر منبر شد و سياست حوزهء حاكميّت خود را ترسيم كرد و چنين گفت : « اى مردم ! به خدا من خليفهاى ضعيف و سازشكار نيستم كه انديشهاى سست داشته باشد . هركس با ما مخالفت كند كشته خواهد شد . و سپس از منبر فرود آمد 1 . » آرى ، چنين است كه ، عبد الملك بن مروان ، بنا به قول مقريزى « مورّخ چاپلوس » بهترين خليفهء امويان به شمار مىآيد .
عبد الملك در زندگى خود چه كرد ؟
قبل از هر چيز ، به تفسير سخن وى مىپردازيم . مقصود وى از خليفهء ضعيف ، عثمان و مرادش از خليفهء سازشكار ، معاويه و منظورش از خليفهء سست انديشه ، يزيد بن معاويه بوده است . اوّلين اقدام وى گماشتن يك حاكم از جانب خود بود ، حاكمى كه هيچ مادرى در طول تاريخ پليدتر از او نزاده است ، وى مظهر جنايت ، فساد ، سختگيرى ، زورگويى و توحّش به شمار مىرفت ، آرى او كسى جز حجّاج بن يوسف ثقفى نبود . عبد الملك ، حكومت مكّه ، مدينه ، حجاز ، يمن و يمامه را به او سپرد و سپس كوفه و بصره و مناطق شرقى بلكه ، خراسان و جز آن را نيز تحت حكومت وى قرار داد و عرصه را براى تبهكاريهاى او در - شرق و غرب حكومت اسلامى - باز گذارد . آمار جنايات