ائمّه در رأس رهبرى جامعه
ائمّه ، پس از تجربهء كربلا ، روش خاصى را در پيش گرفتند بدين ترتيب كه ، به رهبرى گروه مؤمن و مخلص و مكتبيهاى خالص پرداختند . ائمّه ، در رأس رهبرى جامعه قرار داشتند كه فقها و پارسايان و عبادت پيشگان و متكلّمان و فلاسفه و صاحبان علوم و فنون مختلف و اصحاب فتوحات و فرماندهان نظامى و سياستمداران و نظاير ايشان را رهبرى مىكردند و تمام اساس و زير بناى جامعه را با نيرو و قاطعيّت در دست داشتند ، و قصدشان نيز همين در اختيار داشتن تمام اساس جامعه بود و به اين سبب بود كه خود را در گوشهاى از جامعه محبوس نمىكردند . خواست امامان معصوم ( ع ) فقط آن نبود كه به حكومت برسند بلكه ، داراى هدفى بزرگتر بودند كه آن ، ساختن امّت اسلام و آماده كردن آن براى بقا و گسترش اسلام بود .
با لطبع ، رسيدن به حكومت يا به حكومت رساندن افراد امين و درستكار نيز در ضمن اهداف ايشان مطرح بود . از ديگر امورى كه در چارچوب اهداف ائمّه قرار داشت آن بود كه ، امّت اسلام ، امّتى آگاه و پويا و مبارز باشد و نيز از نظامهاى صحيحى كه از مكتب اسلام نشأت مىگيرد ، بهرهمند شود و همچنين امّت اسلام ، متوجه و به ياد خدا ، و نيز داراى افرادى زاهد و بندگانى صالح باشد تا بدين ترتيب بتواند در علم و صنعت بر تمامى امّتهاى ديگر پيشى گيرد . بدين ترتيب ، امّت اسلام را در رسيدن به اين اهداف ، به حركت واداشتند .
بنابراين ، سياست در خلال اهداف ائمّه ( ع ) منظور بوده و چنين نبوده است كه همهء اهداف ائمّه ( ع ) را تشكيل دهد .
بدين ترتيب ائمّه ( ع ) رهبرى انقلاب آزاديبخش اصلاح طلبانه را بر ضد نظام بنى اميه و بنى عباس ، عهدهدار بودند ولى ، هيچگاه به صورت مستقيم در اين انقلاب دخالت نكردند ، زيرا ايشان انقلابهاى ديگرى همچون انقلاب فرهنگى ، علمى و گونههاى ديگرى از آن را رهبرى مىكردند در حالى كه انقلاب سياسى را نيز به عهده داشتند . اكنون مىتوانيم با ذكر چند نمونه اين مسأله را روشن كنيم .
دعوت مختار به پذيرفتن رهبرى رضاى آل محمّد
امام زين العابدين ( ع ) در عصر انقلاب مختار مىزيست . بسيارى از مورّخان ، از جمله ابو الفرج اصفهانى صاحب كتاب « مقاتل الطالبيين » و دكتر على ساقى النشار نويسندهء كتاب « نشأة الفكر الفلسفى فى الاسلام » و تا حدّى دكتر حسن ابراهيم صاحب كتاب « تاريخ الاسلام السياسى » و