سپس به من رو كرد و گفت : كارت چيست و براى چه آمدهاى ؟ پاسخ دادم : براى عمل خيرى آمدهام . وى گفت : شايد جوياى احوال سرورت هستى ؟ گفتم : مگر سرور من كيست ؟ سرور من امير المومنين خليفه است . زرانى گفت : سكوت كن ، سرور تو همان امام حق است ، از من بيمى به دل راه مده كه من نيز همكيش توام . در اين وقت خداى را سپاس گفتم . وى گفت : آيا مايلى امام ( ع ) را ببينى ؟ پاسخ دادم : آرى . وى گفت : بنشين تا پيك از نزد او خارج شود . چون آن پيك ، مجلس امام ( ع ) را ترك كرد زرانى به يكى از خدمتگزاران چنين گفت : صقر را بر امام ( ع ) وارد كن . 4
اين روايت نشانگر ميزان نفوذ امام هادى ( ع ) در كاخ است . ولى در اينجا اين سؤال پيش مىآيد :
چرا جنبش مكتبى عليه خليفه كودتا نكرد ؟
پاسخ اين سؤال آن است كه جنبش مكتبى هيچگاه كودتا را تأييد نكرده است زيرا هدف جنبش مكتبى تنها به دست گرفتن حكومت نبود و چنانكه قبلا گفتيم برپايى حق و عدالت در ميان امت اسلامى هدف اساسى اين جنبش بود و اينكه حكومت قانونى را بايد با شيوههاى قانونى به دست آورد . يعنى ، امّت به چنان درجهاى از بينش و آگاهى دست يابد كه بتواند آزادانه رهبرى صحيح را برگزيند . هدف اين جنبش آن بود كه گروهى مؤمن ، حكومت امّت اسلامى را به دست گيرند . اين خلاصهء اهداف جنبش مكتبى در طول تاريخ بوده است .
به همين سبب ائمّه ( ع ) كودتاهاى نظامى را تأييد نمىكردند و تنها در مواردى به چنين عملى تن در مىدادند كه كودتاى نظامى موجب تخفيف فشار برخى از حاكمان جور مىشد ، حاكمانى كه با ظلم و استبداد بيش از حدّ از چارچوب شريعت تجاوز مىكردند ولى هدف اعضاى اين جنبش آن نبود كه به وسيلهء كودتاى نظامى به حكومت برسند . از آنچه گفتيم معلوم شد امام هادى ( ع ) در سامرا از نفوذ زيادى برخوردار بوده است .
در اينجا سؤال ديگرى مطرح مىشود :
امام ( ع ) در خلال سى و سه سال امامت خود براى امّت و جنبش اسلامى چه كرد ؟
امام ( ع ) در دوران امامت خود به انجام كارهاى مختلفى پرداخت كه رهبرى جنبش مكتبى ، مهمترين اين كارهاست و در پرتو اين رهبرى ، امّت اسلامى به ترقّياتى دست يافت كه در آغاز بحث از آن سخن گفتيم .
اين سخن به چه معناست ؟