تقيّه اساس ثابت رهبرى ائمّه ( ع )
از آنجا كه كارهاى ائمّه ( ع ) بيشتر رنگ تقيّه داشته يعنى سرّى و مخفيانه صورت مىگرفته ، و پس از مدّتها برملا نمىشده است لذا بر دوستداران اهل بيت لازم بود كه ، از نقشههايى كه امامان معصوم ( ع ) طرح مىكردند به زودى پرده برندارند .
از عبد الاعلى روايت شده كه وى از امام صادق ( ع ) چنين نقل كرده است : « پذيرش ولايت ما تنها تصديق و قبول آن نيست بلكه ، كسى ولايت ما را پذيرفته است ، كه راز ما را پنهان دارد و آن را از بيگانگان حفظ كند ، به ايشان ( دوستداران اهل بيت ) سلام برسان و به آنها بگو : خداوند رحمت كند بندهاى را كه دوستى مردم را در دل داشته باشد ، با مردم از آنچه مىدانند سخن بگوييد و آنچه را كه تاب تحمّل آن را ندارند از ايشان پوشيده بداريد . » سپس فرمود : « به خدا كسى كه عليه ما جنگى برپا كند براى ما رنجآورتر از كسى نيست كه سخنانى از ما نقل كند كه مورد پسند ما نباشد ، پس هرگاه فردى را يافتيد كه اسرار ما را فاش مىكند به سوى او رويد و او را از اين كار بازداريد ، اگر پذيرفت چه بهتر والّا كسى را نزدش بفرستيد كه او را بپذيرد و سخنش را قبول كند . هر فردى از شما كه نيازى دارد آنقدر نرمى به خرج مىدهد تا نيازش برآورده شود ، پس در نياز من نيز نرمى به كار بريد همچنان كه در نيازهاى خود ملايمت به خرج مىدهيد ، اگر آن مرد سخن شما را پذيرفت چه بهتر والّا سخنش را زير پاى خود دفن كنيد و در مجامع نگوييد كه فلانى چنين و چنان مىگويد زيرا زيان اين مسأله متوجّه من و شماست . آگاه باشيد به خدا سوگند ، اگر آنچه را كه من مىگويم بگوييد ، اقرار خواهم كرد كه شما از ياران و اصحاب من هستيد . 2 »
تمام اينها به دليل سادهاى صورت مىگرفت ، زيرا اگر نظام حاكم ، به روش امامان معصوم ( ع ) در راهنمايى امّت پى مىبرد به دسيسههايى بر ضد آنان اقدام و كارهاى ائمّه ( ع ) را با موانعى روبرو مىكرد . اگر منصور دوانيقى به روش امام صادق ( ع ) در ادارهء جامعه و راهنمايى و رهبرى آن آگاهى مىيافت و حتّى اگر اين شناخت را پس از زندگى امام صادق ( ع ) پيدا مىكرد مىتوانست از اين آگاهيها در كوبيدن امام موسى بن جعفر ( ع ) وارث امام صادق ( ع ) استفاده كند .
و اگر هارون الرشيد حتّى پس از زندگى موسى بن جعفر ( ع ) به روش آن حضرت دست مىيافت ، او يا مأمون مىتوانستند از اين آگاهيها براى سركوب كردن امام رضا ( ع ) استفاده كنند . به همين سبب به احاديث زيادى از ائمّه ( ع ) برمىخوريم كه چنين معنايى را در بردارند : « پوشاندن اسرار ما جهاد است . »
ولى مقصود ائمّه ( ع ) پوشاندن چه چيزى است ؟ آيا مخفى داشتن فضايل ايشان و اظهار نكردن