جعفر بن ابى طالب
سرآغاز
جعفر فرزند ابوطالب ، پسر عموى پيامبر ( ص ) و برادر على ( ع ) است . مادرش فاطمهء بنت اسد است كه پيامبر ( ص ) او را مادر خود خواند . وى بيست سال پيش از بعثت در مكّه به دنيا آمد و سومين فرزند خانواده مىباشد . كنيهاش ابوعبداللّه بود ليكن از بسيارى مهربانى نسبت به ضعفا و بينوايان به « ابوالمساكين » ( پدر بينوايان ) شهرت يافت ، چنانكه بعد از شهادت به طَيّار و ذوالجناحين ملقّب گرديد . چنان كه پيشتر گفته شد ، جعفر - به دليل عيالوارى پدرش ، ابوطالب ، و خشكسالى مكه - تا بعثت رسول خدا زندگى خود را در خانهء عبّاس عموى خويش گذراند . « 1 »
جعفر در ميان بنىهاشم از آثار سوء فرهنگ جاهلى به دور ماند و با تربيت انسانى و الهى رشد يافت . از همين رو ، پيامبر ( ص ) او را مىستود . امام باقر ( ع ) در اين باره مىفرمايد :
رسول خدا به وحى الهى دريافت كه خداوند چهار خصلت نيكوى جعفر را ارج مىنهد ، جعفر را فراخواند و پرسيد : آن چهار خوى تو كه خدا بر آنها اعتبارى مىنهد و موجب خشنودى خدا شده چيست ؟ جعفر گفت : اى رسول خدا ، اگر نبود كه خدا به شما خبر داده است هرگز آنها را آشكار نمىساختم . هرگز ميگسارى نكردهام ، زيرا دانستم كه عقل را تباه مىكند . هيچگاه دروغ بر لب نياوردهام ، زيرا فهميدم كه دروغ از ارزش آدمى مىكاهد . ابداً قصد زنا نكردهام ، چرا كه بيم داشتم آنچه در بارهء ديگران روا دارم در بارهء
هامش
( 1 ) . اعيان الشيعه ، ج 4 ، ص 120 .