هر چند نام كسان ديگرى نيز در شمار ميزبانان اين بزرگواران به ثبت رسيده است كه سعد بن خيثمهء اوسى و اسعد بن زراره از قبيلهء بنىنجّار از معروفترين آنها هستند . « 1 »
بعضى گفتهاند كه پيامبر ( ص ) در خانهء سعد بن خيثمه ، تنها به منظور گردهمآيى و سخنرانى براى مسلمانان حضور مىيافته است ، چون وى زن نداشت و مجردها در خانهء وى گرد مىآمدند . « 2 » به نظر مىرسد كه ميزبانى سعد بن خيثمه از حمزه نيز به همين اندازه بوده و آن جناب تنها هنگام اجتماعات و نشستهاى عمومى به اين خانه گام مىنهاده است و يا حتى اگر سعد ميزبان اصلى حمزه بوده ، اين ميزبانى دورانى بسيار كوتاه داشته است . حمزه در نخستين فرصت با دختر ملّة بن مالك ، از عموزادههاى كلثوم بن هِدم ، ازدواج كرد . « 3 » اين خود دليل ديگرى است بر اينكه حمزه در خانهء كلثوم زندگى مىكرده و روابط صميمانهاى با وى داشته است .
حكومت اسلام
پس از هجرت مسلمانان به مدينه ، شرايط براى تشكيل نخستين حكومت اسلامى فراهم شد و پيامبر ( ص ) هستهء مركزى جامعهء اسلامى را پىريزى كرد .
مسلمانان از مرحلهاى بس دشوار و توانفرسا باموفقيت گذشته ، به مرحلهء نوينى گام نهاده بودند . آنان از موضع انفعال و ستمكشى و بردگى ، به استقلال و آزادى رسيده بودند .
اما اين جابجايى ناخواسته ، مسلمانان را با زيانهاى مالى فراوانى روبهرو كرد و پيوندهاى زناشويى و خانوادگى بسيارى را از هم گسست . با اين همه ، اهميّت از دست رفتهها در برابر پيروزى به دست آمده بسيار ناچيز جلوه مىكرد و آيندهء بس درخشانى نه تنها در انتظار آنان بلكه فرا راه تاريخ بشرى قرار داشت .
رسول خدا ( ص ) به همّت والاى مسلمانان انصار ، به سرعت به وضع نابسامان اقتصادى و اجتماعى مهاجران پايان داد و با پيمان برادرى ( مؤاخاة ) ميان مهاجران و انصار ، به نخستين مشكل جامعهء نوپاى اسلامى خاتمه بخشيد .
هامش
( 1 ) . سيرهء ابن هشام ، ج 2 ، ص 122 و 138 ؛ طبقات ، ج 3 ، ص 9 .
( 2 ) . سيرهء ابن هشام ، ج 2 ، ص 138 .
( 3 ) . طبقات ، ج 3 ، ص 8 .