( ر . ك : دايرة المعارف فارسى ) .
26 - عمّار ياسر
عمّار بن ياسر عنسىّ ، صحابى جليل القدر ، پاك پاكزاد ، فرزند پاك « ابو اليقظان » بيدار بيدار دل ، در مدح و جلالت و استقامتش در دين ، روايات فراوان آمده است . وى از بزرگان فقها به شمار مىرفت و تمامى وجودش ، غرق ايمان و لبريز از عشق به مكتب نبوّت و ولايت بود . او و پدر و مادرش ( ياسر و سميّه ) از سابقون در اسلام هستند . مادر عمّار نخستين كسى است كه پس از تحمّل شكنجههاى فراوان در راه دين اسلام به مقام شهادت نايل آمد . روايت شده كه پيامبر گرامى ( ص ) به عمّار و مادر و پدرش كه در ميان سنگهاى سوزان مكّه دچار عذاب و شكنجه بودند عبور كرد و فرمود :
« اى آل ياسر ! صبر پيشه كنيد كه وعدهگاه شما بهشت است . »
پيامبر خدا ( ص ) فرمود :
« از عمّار چه مىخواهيد ؟ عمّار ، با حق و حق با عمّار است هروقت و هركجا كه باشد .
عمّار ، پوست بين چشم و بينى من است . عمّار را گروه باغيان مىكشند » .
عمّار از جملهى مهاجران به حبشه بود ، و پس از آنكه حضرت رسول به مدينه هجرت فرمود ، عمّار نيز به مدينه رفت . عمّار ، در غزوات بدر ، احد ، خندق و ديگر غزوات ، شركت جست . پيامبر گرامى ( ص ) ميان او و حذيفة بن يمان پيوند برادرى بست . عمّار در يكى از جنگها ، يكى از دو گوش خود را از دست داد . در جنگ با اهل ردّه نيز شركت كرد . در خلافت امام على ( ع ) از اصحاب و نزديكان آن حضرت بود . و در سال 37 هجرى در جنگ صفّين در سن 94 سالگى به مقام ارجمند شهادت نايل آمد .
در حديث شريفى از عمّار وارد شده است :
« پيامبر ( ص ) خبر داد و فرمود : حجّت بن الحسن ( ع ) در آخر الزّمان ، خروج مىكند و دنيا را پر از عدلوداد خواهد كرد و بر طريقهى « تأويل » قتال مىنمايد . آنگاه فرمود : اى عمّار ! به زودى ، بعد از من فتنهاى به وجود خواهد آمد ، هنگامىكه آن فتنه بهپا شد ، تابع على ( ع ) و حزب او باش ، زيرا على ( ع ) با حقّ است و حقّ با على است . اى عمّار ! تو