. . . مَن قَتَلَ نَفْساً بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسَادٍ فِي الْأَرْضِ فَكَأَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيعاً وَمَنْ أَحْيَاهَا فَكَأَنَّمَا أَحْيَا النَّاسَ جَمِيعاً . . . . ( مائده : 32 )
هر كس انسانى را بدون اينكه مرتكب قتل نفس يا فسادى در زمين شده باشد به قتل برساند ، چنان است كه گويى تمام انسانها را به قتل رسانده و هر كس باعث نجات جان يك انسان شود ، گويى به تمام جامعهء انسانى حيات بخشيده است .
4 . رفتار آدمى با ديگران بايد با بزرگوارى همراه باشد .
. . . وَلَا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَيْنَكُمْ . ( بقره : 237 )
فضيلت سخاوت و نيكوكارى را بين خودتان فراموش نكنيد .
5 . انسان بايد خشم خود را فروخورد و از خطاى مردم درگذرد .
. . . وَالْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ . ( آل عمران : 134 )
و خشم خود را فرومىخورند و از سر تقصير مردمان درمىگذرند .
اينها و صدها نمونهء ديگرى كه در قرآن كريم و روايات پيشوايان دين و نيز رفتار آن بزرگواران نسبت به ديگران ، به ويژه زير دستان و خطاكاران نقل گرديده نشان دهندهء ابعاد انسانى تعاليم اسلامى است . روشن است كه هر گاه اخلاقيات و رفتارهاى انسان از متون و عقايد دينى او سرچشمه بگيرد ، بسيار مؤثرتر بوده و پايبندى بيشترى را موجب مىگردد .
پرسش :
مطابق اطلاعاتى كه شما از اسلام داريد ، اينگونه رفتار چه استثناهايى دارد ؟
3 . پيشينهء درخشان علمى
علم و دانش ميراث مشترك انسانى است و هيچ ملت و نژادى نمىتواند آن را خاص خودش بداند . دانش همچون مشعلى در طول تاريخ بشر از كانونى به كانون ديگر انتقال يافته و اقوام و ملل گوناگون به فراخور توان و ميزان وسعت فكر و انديشهء خويش در فروزان نگه داشتن آن كوشيدهاند . نژادها و اقوام ، چينى ، هندى ، يونانى ، ايرانى و مصرى از جمله مشعلداران بزرگ تمدن
آشنايى با تاريخ تمدن اسلامى ( فارسي ) — صفحة 212
مساهمون: عبد الحسين بينش
ص٢١٢