پرسش :
آيا تاكنون به زيارت خانهء خدا مشرف گشتهايد ؟ اگر آرى ، احساس خود را بيان كنيد و اگر نه ، آرزوى خويش را ابراز داريد .
1 - 5 . مكّهء مكرّمه
شهر مكه با پيشينهاى بسيار كهن ، قداستش را از روزگار ابراهيم خليل ، پدر توحيد ، دارد . از هنگامى كه بناى كعبه به دست آن حضرت نهاده شد و آيين حج معمول گرديد ، همچون نماد يگانهپرستى مورد توجه قرار گرفت و مردم از جاى جاى شبه جزيرهء عربستان به مكه مىآمدند و با انجام مناسك حج توشهء معنوى برمىگرفتند . تا آنكه با گذر زمان و پس از ورود بت به عربستان ، « 1 » توحيد جايش را به شرك داد و خانهاى كه بايد كانون خداپرستى باشد ، جايگاه بتهاى گوناگون عربهاى جاهل گرديد . « 2 »
شهر مكه به دلايل چندى در نزد مسلمانان مقدس و محترم است :
1 . كعبه ، قبلهگاه مسلمانان ، در آن جاى دارد . هر مسلمانى در هر جاى جهان موظف است كه در شبانه روز پنج نوبت رو به روى مسجد الحرام نماز بگزارد . « 3 »
2 . خداوند بزرگ اين شهر را ايمن قرار داده است ، و مسجد الحرام در اين شهر از چنان شرافت و حرمتى برخوردار است كه هر كس به آن درآيد از هرگونه تعرضى مصون مىباشد .
3 . رسول خدا ( ص ) براى آن شهر منزلتى بس و الا قائل بود ، چنانكه در هنگام هجرت به مدينه خطاب به آن شهر فرمود : « به خدا سوگند محبوبترين مكان روى زمين در نزد خداوند تويى ؛ و اگر مرا ناگزير نمىكردند ، تو را ترك نمىگفتم . » « 4 »
هامش
( 1 ) . گفته شده كه نخستين بتها به وسيلهء عمرو بن لحى خزاعى ( كه پس از جرهميها بر مكه دست يافت ) به مكه آوردهشده است . ( ر . ك . تاريخ اسلام ، علىاكبر فياض ، ص 51 . )
( 2 ) . ر . ك . كتاب الاصنام ، هشام كلبى ، ترجمهء سيد محمدرضا جلالى نائينى ، ص 31
( 3 ) . قرآن كريم در اين باره مىفرمايد : « قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّماءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ . . . . ( بقره : 144 ) ( آرى رويكرد تو را به آسمان مىبينم ، اينك روى تو را به سوى قبلهاى كه از آن خشنود هستى مىگردانيم ؛ پس رو به سوى مسجد الحرام آور ، و هر جا كه هستيد رويتان را بدان سو كنيد . )
( 4 ) . اخبار مكه ، ابوالوليد محمد بن عبدالله بن احمد ازرقى ، ص 5 . محبوبيت مكه در نزد رسول خدا ( ص ) آن را در چشم و دل مسلمانان نيز محبوب كرده است . براى نمونه به اين قطعه شعر از شاعرى ترك به نام يونس توجه كنيد كه در توصيف زيبايى راه مكه سروده است :
سرزمين روم را به شتاب ترك گفتم
همچون شمعى در حال گداختن بودم
شكر خدا كه توانستم آنجا سر فرود آورم ،
يا رسول الله راههاى كعبه چه زيباست !
ماه طلوع كرد و من راه افتادم ،
و دعا مىخواندم
با من بيا و بگذار كه سرگردان باشيم ،
يا رسول الله راههاى كعبه چه زيباست .
قلهها نزديك شدند ،
قطرهاى نوشيدن خوش است ، زيرا هوا بسيار گرم است ،
آنكه در راه بميرد نوحهگرى ندارد ،
يا رسول الله راههاى كعبه چه زيباست .
ماه بر فراز كعبه ايستاده است ،
چشمهاى كه تجلى را ديد پيوسته روان است .
يونس عاشق به خاطر دارد و مىگريد ،
يا رسول الله ، راههاى كعبه چه زيباست .
( مكهء مكرمه و مدينهء منوره ، ص 172 )