محيط زيست
در شريعت مبين اسلام و سيرهء نبوى ، به محيط زيست توجهى ويژه شده است و همواره عموم مردم - از مسلمان و غيرمسلمان - به مراقبت از محيط و حفظ منابع آب و توجه به حيوانات ترغيب شدهاند .
يكى از نعمتهاى حياتبخش براى همهء موجودات آب است . « 1 » در سيرهء نبوى به اين مهم عنايتى خاص شده كه از آن جمله رعايت بهداشت در استفاده از آب و سالم نگاه داشتن آن ، ايجاد نهرها براى استفادهء عموم و نيز بهرهبردارى از آن در كشاورزى است . پيامبر ( ص ) مىفرمايد :
هركس تجاوز آب يا آتشى را از گروهى از مسلمين دفع كند ، بهشت بر او واجب گردد . « 2 »
از ريختن آب دهان در چاهى كه آب آن نوشيده مىشود ، خوددارى كنيد . « 3 »
از عوامل مهمى كه سبب ايجاد محيط زيستى سالم مىگردد ، پرداختن به امور زراعت و كشاورزى است كه در سيره نبوى بر آن تأكيد بسيار رفته است . مثلًا امامعلى ( ع ) براى تأمين زندگى بينوايان و مستمندان ، با دست خود باغ و قنات ايجاد مىكرد و در راه خدا وقف مىنمود . ايشان مىفرمود : « نزد خدا كارى محبوبتر از كشاورزى نيست . » « 4 »
حضرت در بيانى ديگر مىفرمايد :
در آغاز سرما خود را بپوشانيد و در پايانش آن را دريابيد ؛ زيرا با بدنها همان مىكند كه با برگ درختان خواهد كرد : آغازش مىسوزاند و پايانش مىروياند . « 5 »
هامش
( 1 ) . سجده ( 32 ) : 27 .
( 2 ) . محمدبن يعقوب كلينى ، اصول كافى ، ج 3 ، ص 239 .
( 3 ) . سيدصادق احسانبخش ، آثار الصادقين ، ج 4 ، ص 448 .
( 4 ) . علامه مجلسى ، بحارالانوار ، ج 23 ، ص 20 .
( 5 ) . نهجالبلاغه ، حكمت 128 . مولوى در مثنوى خويش ( دفتر اول ، ص 42 ) اين حديث را به شعر درآورده است :
گفت پيغمبر ز سرماى بهار تن مپوشانيد ياران ! زينهار زآنكه با جان شما آن مىكند كان بهاران با درختان مىكند ليك بگريزيد از بَرد خزان كان كند كو كرد با باغ و رزان