از عمر بن خطاب و ابى مسعود بدرى و ابى هريره اين مطلب نقل شده است .
عقيدهء ما اينست كه وضع حمل پايان عده زنى است كه طلاق داده شده و باردار بوده است ولى زنى كه شوهرش از دنيا رفته است بايد طولانىترين دو مدت ( وضع حمل يا گذشت چهار ماه و ده روز ) را عده نگاهدارد . بعقيده ابن عباس و زهرى در ايام عده وفات زن لازم است كه از آرايش دادن خود و سرمه كشيدن و بيرون رفتن از منزل خوددارى كند .
ولى بقول « حسن » و يكى از دو روايت از ابن عباس فقط بر زن شوهر مرده شوهر كردن حرام است و بايد از آن خوددارى كند نه چيز ديگر .
بعقيده ما همه اينها را بايد ترك كند .
« فَإِذا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلا جُناحَ عَلَيْكُمْ »
: وقتى عده آنان پايان يافت بر شما باكى نيست . در اينكه طرف خطاب « عليكم » ( بر شما ) كيست سه قول گفته شده است :
1 - خطاب باولياء زنان است .
2 - خطاب به تمام مسلمين است كه بر آنان لازم است از شوهر كردن زن شوهر مرده در عده جلوگيرى كنند .
3 - خطاب بزنان و مردان است يعنى بر اين دسته از زنان و بر شما باكى نيست كه . . .
« فِيما فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ »
: در آنچه نسبت به خود انجام دهند از شوهر كردن و به كار بردن زينت كه برايش زشت نباشد يا روا و جائز باشد و كلمه « بالمعروف » بهر دو معنا تفسير شده است .
« وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ »
: خدا بدانچه انجام ميدهيد آگاه است . اين آيه نسخ كرده است حكم آيه :
« وَ الَّذِينَ
« 1 »
يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَ يَذَرُونَ أَزْواجاً وَصِيَّةً لِأَزْواجِهِمْ مَتاعاً إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْراجٍ »
( كسانى از شما كه مرگشان رسد و همسرانى از خود باقى گذارند براى همسران خويش معاشى تا يك سال بدون بيرون كردن وصيت كند ) اگر چه اين آيه جلوتر از آن خوانده مىشود .
هامش
( 1 ) - آيه 240 از سوره بقره