بيان آيه 275
شرح لغات :
ربا : اصل ربا به معناى زياد شدن است و به آنچه از اصل سرمايه زياد مىآيد « ربا » مىگويند .
يتخبطه : از خبط به معناى آشفته شدن و « خباط » نوعى بيمارى است مانند جنون كه آشفتگى عقلى است .
مس : جنون و ديوانگى .
عاد : باز گردد از عود به معناى بازگشت و عادت تكرار چيزى است .
تفسير :
پس از آن كه خداوند به انفاق تشويق نمود و پاداش انفاق كننده را در دنيا و آخرت بيان كرد بدنبال آن ، موضوع ربا را كه نادانان خيال مىكنند زياد كردن در مال است با آن كه نابودى مال مىباشد بيان مىنمايد .
« الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبا لا يَقُومُونَ إِلَّا كَما يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطانُ مِنَ الْمَسِّ »
كسانى كه ربا مىخورند روز قيامت برنمىخيزند ( از قبورشان ) مگر مانند كسى كه در اثر تصرفات شيطان ديوانه گشته است .
اين حالت در قيامت نشانه رباخوارى آنها است براى اهل قيامت ( ابن عباس - حسن - سعيد بن جبير - قتاده و مجاهد ) و بعضى گفتهاند ديوانه كردن شيطان ، تشبيه است زيرا شيطان حقيقتاً انسان را ديوانه نمىكند بلكه كسى كه سوداء يا صفراء بر او غالب گشته و يا اينكه عقل او ضعيف گرديده شيطان امور خوفناكى را به نظر او مىآورد و در او وسوسه مىكند بنا بر اين ، حالت ديوانگى براى او از طرف خداوند پديد مىآيد ولى از آنجا كه در چنين وقتى دچار وسواس شيطانى مىگردد بطور مجاز نسبت آن