طرق غصّه وبدخلقى را بر ايشان مسدود مىنمايند چنانچه هيچ كريه از أطفال انها شنيده نمىشود نمىكذارند ضعيف القلب وترسان شوند تدبيري مىكنند كه جرئت پيدا كنند برخلاف اهالى ما كه از ناداني وسوء تدبير طفل را بكريه مىاندازند چون نمىتوانند ساكتش كنند أو را مىزنند واز كرك وسك والولو وخاله فلان وصداهاى غريب واشكال عجيب مىترسانند طفل بيچاره كه در اين سنّ دايرهء خيالش بسيار وسيع است از اينها تصوّرات فوق العادة مىكند واز كمال خوف ودهشت ساكت كشته اما ما دام العمر جبان مىشود يا وقتي از اسكات أو عاجز ماندند پىدرپى باو شير مىدهند قدرى ساكت مىشود باز كريه مىكند باز شير مىدهند ولى از شدّت امتلاء مبتلاء بسوء هضم وقولنج مىكردد كريه را بيشتر مىكند بعض مادر ودايهها كه بكلّى از جادّهء مروّت خارجند مخصوصا در شبها براي راحت وخواب خودشان وقتي طفل كريه مىكند شربت خشخاش وافيون وحبّ كيف مىدهند تا ساكت شود غافل از اينكه بخدر وبلادت ذهن مبتلا شده مستعدّ امراض صعبهء متعدّده مىكردد واين ودايع الهيّه را كه عاجزترين مخلوقند بهمين قسمها خراب وضايع كرده فوجفوج بوادي فنا مىفرستند لهذا اين پروردهء نعمت وخادم دولت ابد مدّت جاودانى علىّ ابن زين العابدين همداني كه تمام همّ خود را صرف رفاهيّت وخدمت هموطنان بلكه عموم أبناء جنس نموده أغلب أوقات را صرف ترجمه وتأليف وطبع كتب مفيده مانند دورهء تشريح مصوّر وتمام دورهء طبّ فرنكى ويكدوره كحّالى وامراض عصبانى وغيرها نموده بود كتاب حفظ صحّت ومعالجهء امراض أطفال را بدلايلى كه ذكر شد اهمّ وفايدهء آن را اعمّ ديدم با وجود هجوم هموم وضعف مزاج وپريشانى حال وتبلبل بال از ميان هفت كتاب امراض أطفال از تصانيف اطباى بزرك فرنك كه در اين سفر أخرى تحصيل كرده بودم كتابي انتخاب واستخراج كردم كه تمام شروط حفظ
إحياء الأطفال مظفري ( فارسي ) — صفحة 4
مساهمون: ميرزا علي بن زين العابدين همدانى ( ميرزا علي دكتور )
ص٤