درباره الواح الصحه
بسمهتعالى
كتاب الواح الصحه كه بنا بر آنچه كه در كتاب نسخ خطى پزشكى ايران از انتشارات كتابخانه ملى جمهورى اسلامى ايران ( 1371 ) آمده است نسخههائى از آن در كتابخانههاى دانشگاه تهران ، دكتر مفتاح و دهخدا وجود دارد توسط مؤلفى بنام حبيب متطبب جيلانى به سال 947 تأليف شده است كه در مقدمه كتاب آن را به سلطان با يزيد خان منتسب ساخته است و كتاب را در يك مقدمه و سه مقاله و يك خاتمه تنظيم كرده است . اينكه سلطان بايزيد خان مندرج در اين كتاب كداميك از حكام زمان و منطقه تحت حكومت وى كجا بود ( علىرغم آنچه كه شايد با شرح و وصف سراسر غلو و بزرگنمائى مقدمه و به لحاظ قرب زمانى انسان گمان كند كه اين سلطان با كروفر همان سلطان بايزيد دوم عثمانى باشد ) .
بههرحال مقدمه كتاب در بيان حد و حقيقت علم طب و تعريف صحت و مرض ، مقاله اول در وصايا و حكايات مرويه از حكماى ثقات وارد بر كيفيت حفظ صحت ، مقاله دوم در بيان كيفيت حفظ صحت براساس سته ضروريه ، مقاله سوم در بيان چگونگى حفظ صحت بحسب فصول چهارگانه سال است و خاتمه كتاب نيز در شيوههاى پيشگيرى از بيماريهاى پيشرونده و نيز تقويت قواى جنسى و روشهاى پيشگيرى و رويارويى با مسموميتها از جمله مسموميتهاى غذائى است .
چنان كه ملاحظه مىشود موضوع كتاب نيز تماما در حقيقت بهداشت است بر نسخه حاضر تصوير مهر كتابخانه سلطنتى سلطان محمود خان نقش بسته است كه ظاهرا او نيز بايد از حكام و ملوك الطوايف قرن دهم باشد ( و اللّه اعلم ) . /