تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تشريح الأبدان ( فارسي ) — صفحة 65

مساهمون:

ص٦٥
واسطهء حركات شديدهء متنوّعه و افعال قويّهء مختلفه از هم جدا و منفصل نگردند ؛ و مفاصل آن موثّق است و غير موثّق : موثّق آن است كه حركت يكى از دو عظم بىآن ديگر ظاهر نباشد « 10 » و آن سه نوع است ، جهت آنكه تركيب ايشان به زايده و حفره است يا نه ، اگر هست و زايده و حفره در هر دو عظم است ، آن را شأن و دروز خوانند و اين چون دندان منشار است و در استخوان سر ظاهر است ، و اگر « 11 » در يكى زايده هست و در ديگرى حفره ، و زايده در حفره است ، چنانچه در آن متحرّك نيست ، آن را ركز « 12 » خوانند ، چنانچه تركيب دندان در فكّ اعلى و اسفل ؛ و اگر تركيب ايشان به زايده و حفره نيست آن را « 13 » التصاق و التزاق « 14 » خوانند و آن در طول باشد ، مثل تركيب زند اعلى و زند اسفل در ساعد « 15 » و قصبهء صغرى و كبرى در ساق ؛ و در عرض باشد « 16 » ، مانند فقرات عصعص « 17 » و تركيب عظام صدرى ؛
هامش
( 10 ) . ل : نگردد . ( 11 ) . ج : - اگر . ( 12 ) . ط : ذكر . ( 13 ) . ط : - آن را . ( 14 ) . ج : التصاف و التزاف ؛ ل : التصاف و التزاق . ( 15 ) . ط : - آن را . ( 16 ) . ج ، ط : - باشد . ( 17 ) . عصعص ( عصعص ) : آخرين استخوان ستون مهره‌اى كه در انسان از التيام چهار يا پنج مهره به وجود آمده . وجود اين استخوان در انسان به جاى دم در حيوانات مىباشد . ( فرهنگ فارسى ) ؛ و اصطلاح علمى آن« CoccyX »است . ( ر . ك : استخوان‌شناسى ، دكتر بهرام الهى ، ص 145 ) .