سپهسالار ايران همهء قشون خود را گرد آورد و خطاب به آنها چنين گفت :
« من ميدانم كه اگر ايرانيها در حين روبرو شدن با خطر جرأت و شهامت بينظير از خود بروز مىدهند نه بواسطهء تشويق و ترغيبى است كه از سرداران خود مىبينند ، بلكه به سبب غيرت و شهامت جبلى خود آنها و ملاحظه و شرمى است كه از يكديگر دارند . ولى چون اخيرا شما را متوجه اين نكته مىبينم كه چرا روميها كه سابقا هميشه با اختلال و بىنظمى وارد جنگ مىشدند اين بار بر خلاف عادت ديرينهء خويش با صفوف آراسته و منظم به مقابلهء شما حاضر شدهاند ، لازم دانستم بر سبيل پند و نصيحت چند كلمه براى شما توضيح دهم تا از اشتباه بيرون آئيد و فريب تصوراتى را كه خارج از حقيقت است نخوريد . شما به هيچوجه نبايد تصور كنيد كه روميها ناگهان مردمان دلير و جنگجوئى شدهاند و شجاعت و مهارتى بيش از پيش پيدا كردهاند ، بلكه بالعكس بايد در اين عقيده راسخ باشيد كه ايشان از سابق هم ترسوتر شدهاند و از ايرانيها به قدرى بيم و واهمه دارند كه جرأت نكردند بدون كندن خندقهاى عريض و طويل صفوف خويش را مرتب سازند . وحشت روميان از ما به درجهايست كه خود جرأت آغاز جنگ ننمودند و وقتى ديدند از طرف ما مبادرت به حمله و تعرض نشد شادمان و مسرور گرديدند و به داخل حصارهاى خويش مراجعت كردند . به همين جهت چون هنوز با هول و مخاطرات جنگ مواجه نشدهاند بىنظمى و اختلال در صفوف آنها راه نيافته است ، ليكن به محض آنكه جنگ شروع شود . از طرفى بواسطهء ترس و وحشت فوق العاده و از طرف ديگر در نتيجهء عدم مهارت و تجربه در فنون جنگى دچار اختلال و هرجومرج خواهند شد كه منتهى به تفرقه و هزيمت آنها خواهد گرديد . اى ايرانيان ، اين است حال و وضع دشمنان شما ، ليكن يك نكتهء مهم ديگر را نيز بايد در نظر داشته باشيد و آن داورى شاهنشاه شماست كه اگر در اين جنگ داد شجاعت و مردانگى ندهيد و چنان كه شايستهء تهور و رشادت ايرانيان است بىباكانه نجنگيد ، به كيفر
جنگهاى ايران و روم ( فارسى ) — صفحة 67
مساهمون: پروكوپيوس
ص٦٧