مردى بود به نام يوحنا كه از دودمانى پست بود . سبب ترقى و رسيدن او به مقام فرماندهى سپاه آن بود كه اولا طبعى بىنهايت سفله و رذل داشت ، ثانيا راه بدست آوردن پول را يافته بود و به انواع وسائل نادرست از مردم اخاذى مىكرد . اين مرد رابطهء ميان روميان و مردم « لازى » را به كلى تيره كرد و ژوستينين را وادار به احداث شهرى در ساحل دريا موسوم به « پترا » ساخت و خود در آنجا اقامت گزيد و به تاراج و غارت مردم « لازى » پرداخت .
يكى از ستمكاريهاى او اين بود كه نمك و ساير اشياء مورد احتياج مبرم « لازيها » را در شهر « پترا » به انحصار خود درآورد و تجارت آزاد را منع كرد و خود اين گونه كالاها را از بازرگانان مىخريد و به بهاى گزاف به مردم مىفروخت . گذشته از اين مردم چون پيوسته آزاد بودند و كسى مزاحم حال آنها نمىشد از بودن سربازان رومى در شهر خود و رفتار ناهنجار آنان به ستوه آمدند و مصمم گرديدند به ايرانيها متوسل شوند . بدين قصد پنهانى و بىاطلاع روميان سفرائى نزد خسرو گسيل داشتند و به آنان دستور دادند كه خسرو را به تصرف لازيكا و راندن روميان از آنجا تحريك نمايند و او را با لشكرى گزاف به سرزمين خود آورند .
سفراى مزبور پنهانى به ايران آمدند و به حضور خسرو رفتند و به وى چنين گفتند : « اى پادشاه ، اگر قومى از فرط نادانى از دوستان خود رخ تافته و به مردمى بيگانه پيوستهاند و پس از مدتى بر خبط خويش آگاه گشته و با كمال شوق و مسرت به سوى دوستان ديرينهء خود بازگشتهاند ، بدانكه آن قوم مردم « لازى » هستند ، زيرا اهالى « گلخيد » پيش از اين با ايرانيان دوست و يگانه بودند و خدمات شايان به ايشان نمودهاند ، چنان كه تفصيل آن در كتب تاريخ درج است و برخى از اين كتب نيز فعلا نزد ما و برخى ديگر در خزانهء كاخ پادشاهى ايران محفوظ مىباشد . اما از سوء اتفاق نياكان ما از روى نادانى يا به علل ديگرى كه اصل آن بر ما مجهول است از ايرانيان بريدند
جنگهاى ايران و روم ( فارسى ) — صفحة 167
مساهمون: پروكوپيوس
ص١٦٧