تا فتح خيبر بازنگشت . در عين حال مىتوان اين اشكال را به شرح زير حل نمود ؛
أ . منظور از اسماء ، چنان كه در بحث ولادت امام حسن ( ع ) خواهيم آورد ؛ اسماء دختر يزيد انصارى است ، امّا شهرت دختر عميس يا آشنايى ذهنى راويان موجب شد كه به زعم خويش به عنوان توضيح ، عبارت : بنت عميس را در پى نام اسماء بياورند . شايد هم اين كار عمدى نبود ، بلكه مطابق سليقه خويش چنين كردند . كنجى شافعى همين پاسخ را داده است . « 1 »
محقّق اربلى معتقد است ؛ زنى كه در زفاف فاطمه ( س ) حضور داشت ، سلمى بنت عميس خواهر اسماء بود ، امّا راويان به سبب شهرت اسماء نام او را عوض كردند يا يك نفر راوى در نقل اشتباه كرد و ديگران ندانسته از او پيروى نمودند . « 2 »
ب . كنيهء اسماء دختر يزيد انصارى ، امّ سلمه بود . از اين رو احتمال مىرود گاهى اوقات از او با نام اسماء ياد شده و گاهى اوقات امّ سلمه . بنابراين گمان كردهاند كه اين امّ سلمه ، همان همسر رسول خدا ( ص ) است .
ج . از سوى ديگر ممكن است ، امّ سلمه در مراسم ازدواج فاطمه ( س ) در ذى حجه سال دوم هجرت حضور داشته است . صاحب الاستيعاب مىگويد :
رسول خدا ( ص ) در شوال سال دوم هجرت پس از بدر با امّ سلمه ازدواج كرد .
پيش از بدر هم گفتهاند . « 3 »
شايد اين مطلب هم مؤيد آن باشد كه به تصريح برخى روايات ، رسول خدا ( ص ) به هنگام ازدواج فاطمه ( س ) در خانه امّ سلمه بود . چنين بود كه
هامش
( 1 ) . كفاية الطالب ، 307 - 308 ؛ كشف الغمّه ، 1 / 73 .
( 2 ) . كشف الغمّه ، 1 / 316 - 317 .
( 3 ) . بنگريد : الاستيعاب ، 4 / 421 - 422 ؛ تاريخ الخميس ، 1 / 466 .