باشيم ، بلكه قرآن و تاريخ دلالت دارد كه جنگى به وقوع نپيوست . با اين حال منكر اين نيستيم كه برخى درگيرىها و برخوردهاى جزئى صورت گرفته باشد ، امّا قطعا موجب فتح نشد .
5 . مهاجران و اموال بنى نضير
شمار زيادى از مسلمانان از مكّه هجرت كردند و دارايى و اموال خويش را در آنجا گذاشتند . انصار تا آنجا كه برايشان ممكن بود ، در حمايت و يارى مهاجران كوشيدند تا جايى كه مىخواستند اموال خود را با آنان تقسيم كنند ، امّا رسول اكرم ( ص ) آنها را از اين اقدام بازداشت و فرمود كه بر اساس مقررات مزارعه و مساقات ، مهاجران روى زمينها و باغهاى انصار كار كنند و چنين شد . « 1 »
هنگامى كه خداوند اموال و اراضى بنى نضير را نصيب پيغمبر ( ص ) كرد و به موجب آيهء كريمهء قرآن ، خالصهء آن حضرت بود ؛ چنان كه يحيى بن آدم قرش از كلبى روايت كرده ، رسول خدا ( ص ) اموال بنى نضير را تقسيم كرد مگر هفت باغ كه نگه داشت و آن را تقسيم ننمود . « 2 » قرآن دربارهء فىء مىفرمايد :
ما أَفاءَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُرى فَلِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ وَ لِذِي الْقُرْبى وَ الْيَتامى وَ الْمَساكِينِ وَ ابْنِ السَّبِيلِ
. . . « 3 »
آنچه خداوند از دارايى ساكنان آن قريهها عايد پيامبرش گردانيد ، از آن خدا و از آن پيامبر ، و متعلّق به خويشاوندان نزديك ( وى ) و يتيمان و بينوايان و درراهماندگان است . . .
رسول خدا ( ص ) انصار را مخيّر ساخت كه يا اموال بنى نضير را بين آنان و
هامش
( 1 ) . مسند ابى عوانه ، 4 / 174 ؛ السنن الكبرى ، 6 / 116 ؛ سيره حلبى ، 2 / 269 ؛ صحيح مسلم ، 5 / 162 .
( 2 ) . الخراج ، 36 ؛ بنگريد : مجمع البيان ، 9 / 260 ؛ التبيان ، 9 / 562 .
( 3 ) . حشر ( 59 ) : 7 .