كوچ كردند . » « 1 »
ديگرى مىگويد :
بنى نضير به اذرعات شام ، اريحاء ، خيبر و حيره كوچ كردند . « 2 »
يك روايت تاريخى ديگر بر آن است كه همهء يهوديان بنى نضير به اذرعات شام و اريحاء رفتند ، مگر دو خانواده : آل ابى الحقيق و آل حى بن اخطب كه به خيبر رفتند . گروهى نيز به حيره كوچ كردند . « 3 »
ذهبى معتقد است كه بنى نضير پراكنده شدند و هر كدام به جايى رفت .
خاندان ابى الحقيق به خيبر رفتند . آنان ظروف نقرهاى فراوانى همراه خود بردند .
رسول خدا ( ص ) و مسلمانان شاهد آن بودند . حى بن اخطب خود را در مكّه به قريش رساند و آنان را بر ضدّ پيغمبر ( ص ) فريب داد . « 4 »
برخى ديگر عقيده دارند كه گروهى از يهوديان بنى نضير در فدك و وادى القرى فرود آمدند و گروهى نيز به شام رفتند . « 5 »
* * *
هامش
( 1 ) . تاريخ ابن الوردى ، 1 / 159 ؛ احكام القرآن ، ( جصّاص ) ، 3 / 428 ؛ جوامع الجامع ، 486 ؛ مجمع البيان ، 9 / 255 ؛ بحار الانوار ، 20 / 157 ؛ الدر المنثور ، 6 / 99 ؛ سيره حلبى ، 2 / 276 ؛ تفسير القرآن العظيم ، 4 / 330 - 333 ؛ وفاء الوفاء ، 1 / 297 ؛ الكامل فى التاريخ ، 2 / 173 ؛ سيره ابن هشام ، 3 / 201 ؛ تاريخ الامم و الملوك ، 2 / 554 ؛ الاكتفاء ، 2 / 148 ؛ جامع البيان ، 28 / 19 ؛ زاد المعاد ، 2 / 110 ؛ عمدة القارى ، 17 / 126 ؛ فتح البارى ، 7 / 254 ؛ منهاج السنه ، 4 / 173 .
( 2 ) . مناقب آل ابى طالب ، 1 / 197 .
( 3 ) . غرائب القرآن ، 28 / 33 ؛ التفسير الكبير ، 29 / 278 ؛ الكشّاف ، 4 / 498 - 499 ؛ مجمع البيان ، 9 / 257 ؛ بحار الانوار ، 20 / 209 ؛ بهجة المحافل ، 1 / 215 ؛ لباب التأويل ، 4 / 254 .
( 4 ) . تاريخ الاسلام ( ذهبى ) ، 1 / 122 .
( 5 ) . تفسير قمى ، 2 / 359 ؛ بحار الأنوار ، 20 / 170 ؛ صافى ( تفسير ) ، 5 / 154 ؛ البرهان فى تفسير القرآن ، 4 / 313 .