شرح
طريق دوّم مشتمل بر هفت عمل است بشرح زير :
1 - آنكه آئينه مسطّحى كه نه مقعّر باشد و نه محدّب تهيّه مىكنيم .
2 - آنكه آن را طورى در زمين قرار مىدهيم كه رأس بلندى در آن ديده شود .
3 - فاصله بين آئينه و پاى بلندى را بدست مىآوريم .
4 - مقدار قامت خود را هم تحصيل مىكنيم .
5 - مسافت بين آئينه و بلندى را در مقدار قامت ضرب مىكنيم .
6 - مقدار مسافت بين آئينه و محلّ ايستادن خود را بدست مىآوريم .
7 - حاصل ضرب قبلى را بر مقدار مسافت خود و آئينه تقسيم مىكنيم و خارج قسمت مقدار ارتفاع و بلندى است .
متن : طريق آخر :
إنصب شاخصا و استعلم نسبة ظلّه اليه فهى بعينها نسبة ظلّ المرتفع اليه .
ترجمه و شرح : طريق سوّم آنكه شاخص را در زمين نصب مىكنيم سپس سايه آن شاخص را اندازه مىگيريم و بعد نسبت بين سايه و خود شاخص را بدست آورده بعد از آن معلوم مىشود كه عين همين نسبت بين سايه و خود بلندى است .
پس اگر سايه بلندى را بدست آورده باشيم به همان نسبت قبلى مىتوانيم بگوئيم ارتفاع مرتفع چقدر است .
متن : طريق آخر :
إستعلم قدر الظّل و ارتفاع الشّمس مه فهو قدر المرتفع .
ترجمه : طريق ديگر
مقدار بلندى سايه مرتفع را در حالى كه ارتفاع خورشيد به ( مه ) رسيده بدست آورده پس آن اندازه ارتفاع مرتفع مىباشد .
اللباب شرح فارسى بر خلاصه الحساب ( فارسى ) — صفحة 195
مساهمون: الشيخ البهائي العاملي
ص١٩٥