تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اللباب شرح فارسى بر خلاصه الحساب ( فارسى ) — صفحة 158

مساهمون:

ص١٥٨
متن : ثمّ ذو إحدى عشرة قاعدة و إثنى عشرة و هكذا فيهما . ترجمه و شرح : كثير الاضلاع اگر اضلاعش از ده بيشتر شد چه تمام با هم مساوى باشند و چه مختلف بهر دو يك اسم اطلاق مىشود مثلا به يازده ضلعى صاحب يازده قاعده و به دوازده ضلعى صاحب دوازده قاعده مىگويند . تبصره گويا در عبارت سهوى واقع شده است و آن اينستكه اثنى عشرة را بايد اثنتا عشرة ضبط مىكردند مانند احدى عشرة و شايد اين سهو از طغيان قلم كتّاب باشد . و نيز منظور از قاعده همان ضلع است و وجهى براى اين عدول به نظر نمىرسد . متن : و قد يخصّ البعض باسم كالمدرّج و المطبّل و ذو الشّرف بضمّ الشّين . ترجمه و شرح : و گاهى بعضى از اشكال كثير الاضلاع بنامهاى ديگر خوانده مىشوند چنانچه در ذيل گفته مىشود : 1 - مدرّج : شكلى است كه داراى درجه و پلّه باشد مانند نرده‌بان چنانچه در شكل ديده مىشود . 2 - مطبّل : شكلى است كه مانند طبل طبّالان باشد مانند شكل . در كتاب انوار چنين آورده است : طبل عبارتست از نقّاره كوچكى كه آن را براى پريدن صيد بازى و غير آن مىنوازند . 3 - ذو الشّرف : شكلى است كه داراى كنگره‌هائى باشد مانند شكلى كه ملاحظه مىشود .