كار باعث تشويق و جدّيت ياران بود . چنان كه يكى از ايشان گفت :
لئن قعدنا و النّبى يعمل لذاك منّا العمل المضلّل « 1 »
اگر ما بنشينيم در حالى كه رسول خدا كار مىكند ؛ كار ما بسى گمراهانه خواهد بود .
مسلمانان به هنگام ساختن مسجد سرود مىخواندند ؛ مثل :
اللهم انّ الاجر اجر الآخره فارحم الانصار و المهاجره « 2 »
خدايا ؛ همانا پاداش حقيقى ، پاداش آخرت است ، خدايا ؛ انصار و مهاجرين را رحمت كن .
مساحت مسجد را صد ذراع در صد ذراع يا چيزى در همين حدود گرفتند .
مطابق يك روايت ديگر ، هفتاد در شصت ذراع انتخاب شد . ما احتمال مىدهيم كه هر دو درست باشد . بدين ترتيب كه ابتدا شصت در هفتاد بود ، ولى در ساخت دوم ، توسعه دادند و صد در صد ذراع شد . پيامبر ( ص ) و اصحاب ، خانههاى خود را در اطراف مسجد ساختند و از هر كدام يك در به داخل مسجد باز مىشد . چنان كه بيايد ، به فرمان الهى همهء درها بسته شد ، مگر در خانهء على ( ع ) .
لازم مىدانيم قبل از هر چيز ، به بررسى و ارزيابى چند مطلب بپردازيم ؛
أ . پرداخت قيمت زمين
برخى مدّعىاند كه ده دينار ، بهاى مربد را ابو بكر پرداخت . ما ، در صحّت اين مطلب ترديد داريم ، زيرا
1 . ابو بكر قدرت پرداخت چنين مبلغى را نداشت . در اين باره در حديث غار سخن گفتيم .
هامش
( 1 ) . زمين مسطحى كه براى خشك كردن خرما از آن استفاده مىشد .
( 2 ) . بنگريد : سيرهء حلبى ، 2 / 64 - 67 .