آفرينش و تاريخ در منقولات قدما
1 ) در متون فارسى :
الف - گويا يكى از قديمترين مؤلفانى كه در زبان فارسى از اين كتاب نام برده است و مطالبى از آن نقل كرده است ، ابو الحسن على بن عثمان هجويرى جلّابى مؤلف كتاب كشف المحجوب است كه تاريخ تأليف آن ، گرچه به دقت معلوم نيست ، امّا از قراين مىتوان حدس زد كه در حدود سالهاى 470 - 460 باشد . [ 1 ] هجويرى در بحث از حلوليه مىگويد : « و ديدهام اندر كتاب مقدمى [ 2 ] كه اندر وى طعن كرده است و علماى اصول را نيز از وى صورتى بسته است و خداى عز و جلّ بهتر داند . » [ 3 ]
هامش
[ 1 ] تاريخ دقيق تأليف كشف المحجوب معلوم نيست ، ولى از آنجا كه مؤلف در مورد ابو القاسم كركانى ( 469 - 380 ) دعاى متعنا و المسلمين ببقائه ( ص 211 نسخه بدل ) و ابقاه الله ( ص 259 ) مىآورد و يك جا مىگويد : قطب المدار عليه وى است ( ص 259 ) و اندر زمانهء خود بىنظير است ( نسخه بدل : بود .
ص 211 ) پس بايد قبل از 469 كه سال درگذشت كركانى است تأليف شده باشد . عبارات نسخ كشف المحجوب در مورد حيات و مرگ كركانى آشفته است و اين آشفتگى نتيجهء تصرف كاتبان است كه بعد از فوت كركانى دعاهايى از نوع رضى الله عنه را وارد متن كردهاند .
[ 2 ] نسخه بدلهاى چاپ ژوكوفسكى ، « مقدسى » دارد و در چاپ سمرقند ( مطبعهء سليانوف ، 1330 ه . ق ، ص 313 ) نيز « مقدسى » است .
[ 3 ] كشف المحجوب ، چاپ ژوكوفسكى ، ص 334 .